- Nowe znamiona i powolne powiększanie się istniejących są częste w dzieciństwie
- Szybka zmiana koloru, kształtu lub wielkości znamienia wymaga konsultacji z lekarzem
- Krwawienie bez urazu, pojawienie się strupa, ból lub świąd bez wyraźnej przyczyny to sygnały ostrzegawcze
- Duże znamiona obecne od urodzenia oraz duża liczba znamion wymagają regularnych kontroli dermatologicznych
Znamię u dziecka może zmieniać się wraz ze wzrostem
Znamiona barwnikowe mogą pojawiać się u dzieci po urodzeniu, a ich liczba często zwiększa się aż do okresu nastoletniego. Znamiona, które dziecko już ma, mogą też powoli rosnąć wraz z nim. Niektóre z czasem jaśnieją, ciemnieją lub bledną.
Inaczej zachowują się znamiona obecne od urodzenia. Mogą rosnąć razem z dzieckiem, a w okresie dojrzewania czasem stają się ciemniejsze, bardziej wypukłe, nierówne w dotyku lub owłosione. Taka cecha sama w sobie nie musi oznaczać problemu. Warto jednak wiedzieć, jak znamię wygląda na co dzień, aby zauważyć, że jego wygląd szybko się zmienia.
Jak rozpoznać niepokojącą zmianę znamienia?
Gdy znamię zmienia kolor lub kształt, warto dokładnie je obejrzeć. Pomocny może być schemat ABCDE, ale nie służy on do samodzielnego rozpoznawania choroby. U dzieci nie każde nietypowo wyglądające znamię jest groźne, dlatego nie warto oceniać go wyłącznie na podstawie zdjęć znalezionych w internecie.
Warto umówić wizytę u lekarza, jeśli pojawi się jeden lub kilka z poniższych objawów:
- jedna połowa znamienia wygląda inaczej niż druga
- brzeg staje się poszarpany, nierówny albo słabo odgraniczony
- w obrębie znamienia pojawiają się różne odcienie brązu, czerni, różu, czerwieni lub błękitu
- znamię wyraźnie rośnie albo zmienia wygląd w ciągu kilku tygodni lub miesięcy
- znamię jest większe niż pozostałe i wyraźnie od nich się różni
Warto zwrócić uwagę na znamię, które wyraźnie różni się od wszystkich pozostałych na skórze dziecka. Nawet jeśli nie jest duże, dobrze pokazać je lekarzowi.
Objawy znamienia, których nie warto ignorować
W najbliższym czasie warto umówić dziecko do pediatry, lekarza rodzinnego lub dermatologa, jeśli znamię szybko się zmienia, ma nierówny kolor albo brzeg, w krótkim czasie staje się wypukłe lub wyraźnie różni się od pozostałych. Konsultacji wymaga także nowe, nietypowe znamię, które nie znika i nadal się zmienia. Pediatra lub lekarz rodzinny oceni zmianę i w razie potrzeby skieruje dziecko do dermatologa.
Nie czekaj z wizytą, gdy znamię krwawi bez urazu, pokrywa się strupem, wygląda jak niegojąca się ranka albo zaczyna boleć czy swędzieć bez jasnej przyczyny. Krwawienie po zahaczeniu paznokciem lub ubraniem nie musi świadczyć o poważnym problemie. Jeśli jednak krwawienie się powtarza albo miejsce po urazie nie goi się prawidłowo, warto skonsultować to z lekarzem.
Nowotwory skóry u małych dzieci występują rzadko. Mimo to warto szybko sprawdzić znamię, które budzi niepokój. Dzięki temu można odróżnić częste, łagodne zmiany od tych, które wymagają obserwacji lub dalszych badań.
Duże znamię od urodzenia i wiele znamion warto regularnie kontrolować
Duże znamię obecne od urodzenia powinno być ocenione przez dermatologa, nawet jeśli nie zmienia się gwałtownie. Lekarz ustali, czy wystarczą okresowe kontrole, zdjęcia porównawcze i obserwacja, czy potrzebne są dodatkowe badania albo leczenie. Nie każde znamię trzeba usuwać.
Jeśli dziecko ma 50 lub więcej znamion, warto skonsultować z dermatologiem, jak często je kontrolować. Przy dużej liczbie znamion trudniej zauważyć zmianę wyglądu jednej konkretnej plamki. Regularne kontrole ułatwiają porównywanie znamion w czasie.
Jak obserwować znamię dziecka bez niepotrzebnego niepokoju?
Jeśli znamię nie ma niepokojących cech, warto oglądać je regularnie w dobrym świetle. Gdy lekarz zaleci obserwację, rób zdjęcia z tej samej odległości, najlepiej z linijką obok. Zapisuj daty zdjęć, aby podczas kolejnych obserwacji móc porównać wygląd znamienia.
Nie próbuj usuwać, przypalać ani rozjaśniać znamienia domowymi sposobami. Chroń skórę dziecka przed słońcem ubraniem, nakryciem głowy i cieniem, a na odsłonięte miejsca nakładaj krem z filtrem. Promieniowanie UV może sprzyjać powstawaniu kolejnych znamion. Gdy zauważysz nagłą zmianę wyglądu znamienia, zrób zdjęcie i umów wizytę, zamiast obserwować je przez kolejne miesiące.
10
Źródła:
Podcasty
Playlisty tematyczne
