Spis treści
Arkusze maturalne z geografii na poziomie rozszerzonym 2026 zostały już udostępnione przez CKE. Możemy już nie tylko bazować na niepotwierdzonych informacjach i doniesieniach pojawiających się w mediach społecznościowych i na forach internetowych tuż po godzinie 9:00, ale także na oficjalnych informacjach.
W galerii poniżej znajdziesz arkusz maturalny wraz z odpowiedziami z matury z geografii 2026
Matura 2026 z geografii. Gorączka w sieci, czyli co może być w arkuszu?
Egzamin rozpoczął się punktualnie o 9:00 i potrwa 180 minut. To oznacza, że właśnie teraz tysiące maturzystów w całej Polsce pochyla się nad zadaniami. Jak co roku, niemal natychmiast po starcie, w mediach społecznościowych zawrzało. Hasła takie jak "przecieki matura geografia" czy "arkusz CKE" zyskują na popularności.
Choć do tych rewelacji należy podchodzić z dużą ostrożnością, powtarzające się informacje mogą dać pewien obraz tego, co faktycznie znalazło się w tegorocznym arkuszu. Według pierwszych doniesień, kluczowe mogły okazać się następujące obszary:
- praca z mapą to absolutny pewniak i obowiązkowy punkt każdej matury z geografii.
- procesy demograficzne, czyli kwestie starzenia się społeczeństw i migracji to temat na czasie, który często pojawia się na egzaminach.
- gospodarka Polski i świata, czyli zadania dotyczące przemysłu, rolnictwa czy globalnych procesów gospodarczych.
- geografia fizyczna, czyli pytania o procesy zachodzące w atmosferze i litosferze to kolejny klasyk.
Możliwe zadania z arkusza maturalnego geografia 2026
Treść zadania:
Oceń prawdziwość poniższych stwierdzeń odnoszących się do wybrzeży Ameryki Południowej położonych między równikiem a 20° szerokości geograficznej południowej. Wybierz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.
| Różnica temperatury wód oceanicznych między fazą neutralną a fazą ciepłą świadczy o tym, że przyczyną El Niño jest nasilenie upwellingu. | P | F |
| El Niño przyczynia się do intensyfikacji parowania wody morskiej i do wzrostu sum opadów atmosferycznych. | P | F |
Proponowane rozwiązanie:
1. Różnica temperatury wód oceanicznych między fazą neutralną a fazą ciepłą świadczy o tym, że przyczyną El Niño jest nasilenie upwellingu. – F (Podczas El Niño upwelling, czyli wynoszenie chłodnych wód głębinowych, ulega osłabieniu, a nie nasileniu). 2. El Niño przyczynia się do intensyfikacji parowania wody morskiej i do wzrostu sum opadów atmosferycznych. – P (Wyższa temperatura wód powierzchniowych prowadzi do wzmożonego parowania, co skutkuje większymi opadami w niektórych regionach).
Treść zadania:
Zadanie 1. (0–1) Wykaż związek wieku skał bazaltowych budujących dno oceanów z występowaniem ryftów.
Zadanie 2. (0–1) Dokończ zdanie. Wybierz odpowiedź A albo B oraz odpowiedź 1., 2. albo 3.
Pod dnem Morza Bałtyckiego występują skały magmowe skorupy [A/B], które charakteryzują się [1/2/3].
| A. | oceanicznej, | które charakteryzują się | 1. | większą grubością niż skorupa ziemska na obszarze basenów oceanicznych. |
| 2. | dominacją takich samych skał magmowych, jak na obszarze Grzbietu Śródatlantyckiego. | |||
| B. | kontynentalnej, | 3. | młodszym wiekiem niż wiek skał na obszarze Grzbietu Śródatlantyckiego. | |
Proponowane rozwiązanie:
Ad 1: Ryfty oceaniczne to miejsca, w których magma wydostaje się na powierzchnię, tworząc nową skorupę oceaniczną. Dlatego najmłodsze skały bazaltowe występują w osiowych częściach grzbietów śródoceanicznych (strefach ryftowych). Wiek skał rośnie w miarę oddalania się od ryftu.
Ad 2: B1 (Pod dnem Morza Bałtyckiego występuje skorupa kontynentalna, która charakteryzuje się większą grubością niż skorupa ziemska na obszarze basenów oceanicznych).
Treść zadania:
Zadanie 1. (0-2) Poniżej przedstawiono model terenu fragmentu doliny środkowego biegu rzeki Old Mans Creek w stanie Iowa. Różnice wysokości wykonano na podstawie serii skanów laserowych z lat 2006-2020. Kolorami oznaczono miejsca z ubytkiem/przyrostem osadów.
1.1. Podaj nazwy dwóch procesów rzeźbotwórczych zachodzących na obu brzegach rzeki oraz przedstaw ich wpływ na zmiany w ukształtowaniu terenu w powyższej sytuacji.
Nazwy dwóch procesów rzeźbotwórczych: ___________________________________________
Wpływ procesów rzeźbotwórczych na zmiany w ukształtowaniu terenu: ___________________________________________
Proponowane rozwiązanie:
Nazwy dwóch procesów rzeźbotwórczych: Erozja boczna (rzeczna) i akumulacja (rzeczna).
Wpływ procesów rzeźbotwórczych na zmiany w ukształtowaniu terenu: Na skutek erozji bocznej dochodzi do niszczenia brzegów wklęsłych meandrującej rzeki. Równocześnie na brzegach wypukłych zachodzi akumulacja, czyli osadzanie materiału. Prowadzi to do stopniowej zmiany położenia koryta rzecznego i rozwoju meandrów.
Przykładowe zadania, które mogą rozwiązywać maturzyści
Bazując na typowych zadaniach maturalnych oraz pierwszych przeciekach, przygotowaliśmy przykładowe polecenia, które z dużym prawdopodobieństwem mogą znajdować się w tegorocznym arkuszu. Zobacz, z czym mierzą się teraz twoi koledzy i koleżanki.
Możliwe Zadanie 1: Analiza Klimatogramu
Na podstawie zamieszczonych klimatogramów dla stacji A i B oraz własnej wiedzy wykonaj polecenia.
Polecenie a): Rozpoznaj i podaj nazwy typów klimatu przedstawionych na klimatogramach.
Rozwiązanie:
- Stacja A: Klimat równikowy wybitnie wilgotny.
- Stacja B: Klimat zwrotnikowy suchy (pustynny).
Polecenie b): Wyjaśnij, odwołując się do cech klimatu, dlaczego roczna amplituda temperatury powietrza na stacji A jest znacznie niższa niż na stacji B.
Rozwiązanie: Na stacji A, położonej w strefie klimatu równikowego, występuje niewielka roczna amplituda temperatury powietrza. Wynika to z faktu, że przez cały rok kąt padania promieni słonecznych jest wysoki i zbliżony do 90°, co zapewnia stały, duży dopływ energii słonecznej. Dodatkowo duże zachmurzenie i wysoka wilgotność powietrza ograniczają zarówno dzienne nagrzewanie, jak i nocne wypromieniowanie ciepła. Na stacji B, w strefie zwrotnikowej, roczne amplitudy są znacznie wyższe z powodu większych zmian wysokości górowania Słońca w ciągu roku. Brak zachmurzenia i niska wilgotność powietrza powodują silne nagrzewanie powierzchni w lecie i jej wychładzanie w zimie.
Możliwe Zadanie 2: Demografia Polski
Na podstawie danych w tabeli przedstawiających prognozę ludności Polski do 2050 roku, wykonaj polecenia.
Polecenie a): Oblicz wskaźnik obciążenia demograficznego osobami w wieku poprodukcyjnym dla roku 2025 i 2050.
Rozwiązanie: Wskaźnik obciążenia demograficznego oblicza się, dzieląc liczbę ludności w wieku poprodukcyjnym przez liczbę ludności w wieku produkcyjnym i mnożąc wynik przez 100. Należy odczytać odpowiednie wartości z tabeli dla obu lat, a następnie podstawić do wzoru i wykonać obliczenia.
Polecenie b): Podaj dwie negatywne konsekwencje społeczno-gospodarcze prognozowanych zmian demograficznych w Polsce.
Rozwiązanie:
- Zwiększenie wydatków państwa na system opieki zdrowotnej i emerytalny: Rosnąca liczba osób starszych będzie wymagała większych nakładów na świadczenia emerytalne, rentowe oraz usługi medyczne, co obciąży budżet państwa i system ubezpieczeń społecznych.
- Spadek liczby osób w wieku produkcyjnym: Zmniejszająca się liczba rąk do pracy może prowadzić do spowolnienia wzrostu gospodarczego, niedoborów na rynku pracy w niektórych sektorach oraz zmniejszenia wpływów podatkowych do budżetu państwa.