Taką możliwość daje znowelizowana ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników. Nowe przepisy zaczęły obowiązywać od 1 października 2015 r. Zanim weszły w życie, rolnicy rezygnujący z pracy w swoim gospodarstwie, by zaopiekować się niepełnosprawnym członkiem rodziny, nie mieli wyboru - ich składki obowiązkowo były przekazywane wyłącznie do ZUS. Rolnik (lub jego współmałżonek), który składał wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, specjalnego zasiłku opiekuńczego lub zasiłku dla opiekuna, musiał jednocześnie złożyć (w urzędzie miasta lub gminy) oświadczenie o zaprzestaniu prowadzenia działalności rolniczej. Natomiast domownik rolnika, który chciał zaopiekować się swoim niepełnosprawnym krewnym, składał oświadczenie o zaprzestaniu pracy w gospodarstwie rolnym. Osoby te traciły tytuł do kontynuowania ubezpieczenia społecznego rolników w KRUS. Wymagane składki za nie opłacała bowiem instytucja, w której pobierały świadczenie (ośrodek pomocy społecznej), i przekazywała je wyłącznie do ZUS.
ZUS albo KRUS
Po zmianie przepisów rolnik, małżonek rolnika lub domownik, który prowadził gospodarstwo rolne lub w nim pracował i z tego tytułu podlegał ubezpieczeniu społecznemu rolników, a następnie dostał pomoc finansową w związku z opieką nad niepełnosprawnym krewnym, może zdecydować, gdzie chce być ubezpieczony i gdzie będą odprowadzane jego składki emerytalno-rentowe.
Osoba, która pobiera świadczenie pielęgnacyjne, specjalny zasiłek opiekuńczy lub zasiłek dla opiekuna ma teraz dwie możliwości:
- Może złożyć w jednostce organizacyjnej KRUS wniosek o objęcie jej ubezpieczeniem emerytalno-rentowym w KRUS (na podstawie art. 16 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników - DzU 2015 poz. 704 z późn. zm.). KRUS informuje rolników, ich małżonków, domowników, którzy nabędą prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, specjalnego zasiłku opiekuńczego albo zasiłku dla opiekuna, że w ciągu 30 dni od otrzymania decyzji powinni złożyć we właściwej miejscowo jednostce KRUS wniosek o objęcie ich ubezpieczeniem emerytalno-rentowym.Jeśli osoby te nie złożą wniosku do KRUS w wymaganym 30-dniowym terminie, będzie to oznaczało, że zostaną objęte ubezpieczeniem emerytalno-rentowym w ZUS. I to bez możliwości powrotu do KRUS w okresie pobierania świadczenia dla opiekuna! KRUS powiadamia wówczas instytucję przyznającą świadczenie o niezłożeniu wniosku.
- Może nie składać wniosku do jednostki organizacyjnej o objęcie jej ubezpieczeniem emerytalno-rentowym na podstawie art. 16 ust. 2 pkt 4 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników. Wówczas podlegać będzie ubezpieczeniu w ZUS.
Z ZUS do KRUS - tylko do 1 kwietnia 2016 r.
Jeśli rolnik (małżonek rolnika lub domownik) uzyskał prawo do świadczenia opiekuńczego przed 1 października 2015 r. i w związku z tym składki za niego były odprowadzane do ZUS, może obecnie złożyć wniosek do wójta, burmistrza lub prezydenta miasta o wyrejestrowanie z ubezpieczenia w ZUS i objęcie ubezpieczeniem emerytalno-rentowym w KRUS. Znowelizowana ustawa umożliwia bowiem "powrót" do ubezpieczenia emerytalno-rentowego w KRUS osobom, które w związku z otrzymaniem przed 1 października 2015 r. świadczenia pielęgnacyjnego (lub specjalnego zasiłku opiekuńczego lub zasiłku dla opiekuna) i złożonym oświadczeniem o zaprzestaniu prowadzenia gospodarstwa rolnego lub wykonywania w nim pracy, utraciły prawo do ubezpieczenia emerytalno-rentowego w KRUS i zostały objęte ubezpieczeniem emerytalno-rentowym w ZUS. Trzeba jednak pamiętać, że na podjecie decyzji i złożenie wniosku w tej sprawie przewidziano 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy, czyli można to zrobić tylko do 1 kwietnia 2016 r.
Jakie warunki trzeba spełnić
Rolnik, małżonek rolnika lub domownik, który ubiega się o świadczenie z tytułu opieki nad osobą niepełnosprawną, musi spełnić określone warunki:
- rolnik - zaprzestania prowadzenia gospodarstwa rolnego;
- małżonek rolnika lub domownik - zaprzestania prowadzenia gospodarstwa rolnego albo wykonywania pracy w gospodarstwie rolnym.
Komu świadczenie pielęgnacyjne
Wniosek o ustalenie prawa do świadczenia należy złożyć w urzędzie gminy lub miasta albo w ośrodku pomocy społecznej właściwym ze względu na miejsce zamieszkania. Świadczenie przyznaje się na czas nieokreślony, z wyjątkiem gdy orzeczenie o niepełnosprawności zostało wydane na czas określony.
Od 1 stycznia 2016 r. świadczenie pielęgnacyjne wynosi 1300 zł miesięcznie, a od 1 stycznia 2017 r. będzie co roku waloryzowane. Decyzja w sprawie przyznawania świadczenia powinna być wydana w terminie 30 dni od daty złożenia poprawnie wypełnionego i z pełną dokumentacją wniosku.
Komu specjalny zasiłek opiekuńczy
Przysługuje, gdy dochód na osobę rodziny sprawującej opiekę oraz wymagającej opieki nie przekracza 764 złotych - w okresie zasiłkowym 2015/2016 trwającym od 1 listopada 2015 roku do 31 października 2016 roku należy wykazać dochód za rok 2014. Zasiłek wynosi 520 zł miesięcznie.
Uwaga!
30-dniowy termin na złożenie w KRUS wniosku może być przywrócony, jeżeli niezachowanie go nastąpiło wskutek zdarzenia losowego, co wnioskodawca będzie zobowiązany udokumentować
WAŻNE
Wniosek o usta- lenie prawa do świadczenia należy złożyć w urzędzie gminy lub miasta w ośrodku pomocy społecznej
Zobacz: Dodatki dla emerytów zatwierdzone. Kto i ile dostanie?