- O gotowości do dłuższych spacerów decydują pewny chód, wytrzymałość i zachowanie dziecka poza domem
- Z wózka warto rezygnować stopniowo, zaczynając od krótkich, dobrze znanych i bezpiecznych tras
- Dziecko wciąż może potrzebować wózka podczas długiego spaceru, podróży lub po drzemce
- Ból, utykanie, nagła niechęć do chodzenia lub utrata wcześniej nabytej umiejętności wymagają konsultacji z lekarzem
Kiedy dziecko może zrezygnować z wózka? Nie ma jednej dobrej odpowiedzi
Pożegnanie z wózkiem zwykle nie odbywa się z dnia na dzień. Dziecko może sprawnie chodzić po domu i placu zabaw, ale podczas dłuższego spaceru szybko się męczyć lub potrzebować wózka w zatłoczonym miejscu. Wózek nie musi więc znikać od razu, gdy maluch postawi pewne kroki.
Wiele dzieci zaczyna chodzić samodzielnie do 18. miesiąca życia, ale sama umiejętność chodzenia nie oznacza jeszcze gotowości do pokonywania każdej trasy pieszo. Dla dziecka droga do sklepu może oznaczać zatrzymywanie się przy kamieniach, oglądanie aut, wchodzenie po krawężnikach i zmianę tempa co kilka minut. To normalna część nauki poruszania się poza domem.
Ruch jest ważny dla rozwoju, dlatego warto dawać dziecku okazję do chodzenia, biegania i wspinania się w bezpiecznych warunkach. Nie chodzi jednak o zastąpienie każdej przejażdżki długim marszem. Długość spaceru warto dostosować do możliwości dziecka w danym dniu.
Po czym poznać, że dziecko może częściej chodzić zamiast jeździć w wózku?
Gotowość dziecka do rezygnacji z wózka widać przede wszystkim w codziennym ruchu. Maluch nie musi przejść dalekiej trasy bez zatrzymania, ale powinien pewnie chodzić po płaskim podłożu, odzyskiwać równowagę po potknięciu i nie wymagać ciągłego trzymania za rękę. Ważne jest też to, czy dziecko chętnie rusza na spacer i chce poznawać otoczenie, a nie tylko domaga się wyjścia z wózka.
Sygnały, że można zacząć częściej wychodzić bez wózka, to:
- dziecko chodzi samodzielnie i zwykle nie przewraca się przy zwykłym tempie
- potrafi przejść krótki odcinek, zatrzymać się i po chwili ruszyć dalej
- interesuje się otoczeniem i samo domaga się wyjścia z wózka
- rozumie proste polecenia dotyczące bezpieczeństwa, na przykład potrafi zatrzymać się na polecenie dorosłego
- po spacerze jest zmęczone, ale nie skarży się na ból nóg ani stóp
Warto obserwować dziecko w różnych sytuacjach. Inaczej radzi sobie rano, po odpoczynku, a inaczej po żłobku, zakupach czy dniu pełnym wrażeń. Możliwości dziecka zmieniają się zależnie od dnia. Jednego dnia maluch przejdzie spory odcinek, a innego po kilku minutach poprosi o odpoczynek.
Jak stopniowo rezygnować z wózka?
Najłatwiej zacząć od tras, które dziecko zna i które nie wymagają pośpiechu. Może to być dojście na pobliski plac zabaw, spacer wokół domu albo przejście od parkingu do sklepu. Na początku nie planujcie kilkukilometrowej trasy. Dziecko będzie zatrzymywać się, oglądać otoczenie i iść we własnym tempie.
Na początku dobrze sprawdza się spacer podzielony na krótkie odcinki, z przerwami na obserwowanie otoczenia lub zabawę. Zamiast powtarzać, że trzeba iść szybciej, można nazwać konkretny cel, na przykład dojście do ławki, drzewa albo przejścia dla pieszych. Jeśli dziecko wyraźnie zwalnia, siada na chodniku lub płacze ze zmęczenia, lepiej zrobić przerwę albo wrócić do domu.
Na pierwsze dłuższe wyjścia warto nadal zabierać wózek na wypadek, gdy dziecko się zmęczy. Dzięki temu dziecko ma możliwość chodzenia, ale nie musi pokonywać całej drogi za wszelką cenę. Z czasem wózek bywa potrzebny rzadziej, aż zostaje tylko na wyjątkowe sytuacje.
Wózek dla starszego dziecka nadal bywa potrzebny
Wózek dla starszego dziecka nadal może się przydać podczas długiej wycieczki, zwiedzania, podróży, zakupów lub powrotu do domu po dniu w przedszkolu. Dziecko może dobrze biegać na placu zabaw, a jednocześnie nie mieć siły na powrót przez zatłoczone centrum. Potrzeba odpoczynku nie przekreśla jego samodzielności.
Wózek przydaje się też wtedy, gdy tempo dorosłego musi być szybsze niż tempo dziecka, na przykład w drodze na wizytę czy do transportu publicznego. Nie warto jednak sadzać w nim malucha automatycznie na każdym krótkim wyjściu. Dzieci poniżej 5. roku życia nie powinny spędzać w wózku jednorazowo więcej niż godzinę. Każdego dnia potrzebują też wielu okazji do ruchu i swobodnej zabawy.
Bezpieczeństwo na spacerze i sytuacje, których nie należy ignorować
Dziecko bez wózka potrzebuje bliskiego nadzoru, szczególnie przy ulicy, na parkingu, w pobliżu rowerów i w tłumie. Zanim wybierzecie się na dalszy spacer, ćwiczcie proste zasady: zatrzymywanie się przed jezdnią, chodzenie obok dorosłego i trzymanie go za rękę w miejscach, w których wymaga tego sytuacja. Maluch może znać te słowa, ale w emocjach łatwo pobiegnie za psem, piłką albo znajomą osobą.
Niechęć do chodzenia nie zawsze oznacza upór lub zwykłe zmęczenie. Skonsultuj się z pediatrą, jeśli dziecko kuleje bez wyraźnej przyczyny, nie chce obciążać nogi, skarży się na ból podczas chodzenia, ma obrzęk albo nagle przestało wykonywać czynność, którą wcześniej potrafiło, na przykład chodzić. W przypadku wysokiej gorączki, silnego bólu lub niemożności stanęcia na nodze potrzebna jest pilna pomoc medyczna.
Celem nie powinno być jak najszybsze całkowite odstawienie wózka, lecz stopniowe zwiększanie swobody dziecka w ruchu. Proponuj dziecku krótkie odcinki pieszo, obserwuj jego siły i zostaw miejsce na odpoczynek. W ten sposób wózek przestaje być codzienną koniecznością, a staje się wsparciem na dłuższe i trudniejsze wyjścia.
Źródła: