Zginęła ulubiona zabawka. Jak pomóc dziecku przeżyć stratę?

• Ulubiony pluszak może pomagać dziecku uspokoić się podczas rozłąki, stresu i zasypiania
• Smutek po zgubionej zabawce może przeplatać się z zabawą i zwykłą codziennością
• Nowa, identyczna zabawka nie zawsze zastępuje przedmiot związany ze wspomnieniami i zapachem
• Wieczorna rutyna oraz prosty rytuał pożegnania pomagają odzyskać dziecku poczucie bezpieczeństwa

Utrata ukochanej zabawki. Dlaczego jest dla dziecka tak trudna?

Dla dorosłego zgubiony miś to po prostu rzecz, którą można kupić w sklepie. Dla dziecka to bliski towarzysz obecny przy zasypianiu, wyjazdach i rozstaniach. Maskotka pomaga maluchowi wyciszyć emocje i daje mu poczucie bezpieczeństwa.

Gwałtowna reakcja nie oznacza, że dziecko jest rozpieszczone. Przywiązanie do pluszaka czy kocyka to naturalny etap w pierwszych latach życia. Znajomy zapach i wspólne przeżycia sprawiają, że nowy egzemplarz ze sklepu początkowo wydaje się dziecku obcy.

Dziecko może płakać, złościć się, pytać o zabawkę wiele razy albo mocniej trzymać się rodzica. Bywa też tak, że po chwili wraca do zabawy, a wieczorem znów przeżywa stratę. Takie fale emocji są naturalnym sposobem radzenia sobie z przeciążeniem.

Płacz po zgubieniu maskotki. Pierwsze słowa wsparcia

Zamiast od razu obiecywać zakup nowej zabawki, daj dziecku przestrzeń na emocje. Słowa w stylu: „widzę, że bardzo tęsknisz za misiem” pokazują maluchowi, że jego uczucia są ważne. Nie musisz natychmiast rozwiązywać problemu.

Gdy emocje trochę opadną, można zaproponować wspólne działanie. Dziecko nie musi od razu uczestniczyć w każdym kroku poszukiwań, ale dobrze, gdy wie, co się dzieje. Pomocne mogą być proste rozwiązania:

• sprawdzenie ostatnich miejsc, w których zabawka była używana
• telefon do przedszkola, sklepu, hotelu lub miejsca odwiedzanego tego dnia
• obejrzenie zdjęć z telefonu, aby przypomnieć sobie moment ostatniego kontaktu
• ustalenie jednego konkretnego planu na wieczór bez ulubionego przedmiotu

Krok po kroku: jak pomóc dziecku oswoić stratę?

Jeśli zabawki nie uda się znaleźć, dziecko może potrzebować czasu, a nie szybkiego pocieszenia. Można zaproponować narysowanie przytulanki, obejrzenie jej zdjęć albo wymyślenie historii o tym, gdzie teraz jest. Taka aktywność pomaga wyrazić tęsknotę także dziecku, które nie umie jeszcze dobrze opowiadać o uczuciach.

Pomocny może być prosty rytuał pożegnania, np. schowanie zdjęcia zabawki do specjalnego pudełka. Nigdy jednak nie zmuszaj dziecka do takiego gestu. Daj mu wybór i wracaj do tematu tylko wtedy, gdy maluch sam go podejmie.

Szczególnie trudny może być wieczór, jeśli pluszak był stałym elementem zasypiania. Warto zachować kolejność znanych czynności: kąpiel, książka, przytulenie i spokojne światło. Zamiast obiecywać, że nowa zabawka „będzie taka sama”, można zaproponować inną rzecz do przytulenia na tę jedną noc.

Zakup nowej przytulanki. Kiedy to dobre rozwiązanie?

Kupienie zamiennika może być wsparciem, ale nie powinno unieważniać straty. Dziecko może przyjąć nową zabawkę z radością, odrzucić ją albo potrzebować czasu, by się do niej przyzwyczaić. Warto pozwolić mu nadać jej imię i zbudować z nią własną historię, bez oczekiwania natychmiastowej więzi.

Na przyszłość warto kupić drugi, identyczny egzemplarz ulubionej maskotki i używać obu naprzemiennie. Dobrze sprawdza się też zasada, że ukochany pluszak nie wychodzi z domu i czeka w łóżeczkach. Jeśli po stracie dziecko długo ma problemy ze snem, apetytem lub jest wycofane, porozmawiaj z psychologiem dziecięcym lub pediatrą.

Źródła:

• HealthyChildren.org / American Academy of Pediatrics (Transitional Objects: Security Blankets & Beyond)
• YoungMinds (Grief & Loss | Parents Guide To Support)
• Child Mind Institute (Helping Children Deal With Grief)
• California Evidence-Based Clearinghouse for Child Welfare (Tuning In To Kids (TIK) – Program Detailed)
• Pathways.org (What Is a “Lovey”?)
• Incredible Years (NEW Arc of Emotional Regulation Poster!)
• Child Mind Institute (Helping Children Cope With Grief)