Portal Obronny: - Panie prezesie, czy rola Banku Gospodarstwa Krajowego we wsparciu obronności zmieniła się w ostatnich latach?
Prof. Mirosław Czekaj: - Rola Banku Gospodarstwa Krajowego niezmiernie wzrosła. Bank staje się bankiem wyspecjalizowanym w finansowaniu sektora obronnego oraz odporności państwa polskiego. BGK wyposażony jest m.in. w instrumenty oddziaływania i finansowania polskiego sektora obronności. Wymienię je. Pierwsze to finansowanie ze środków własnych. 20 lat BGK podjął się zadania finansowania produkcji transportera Rosomak na licencji fińskiej Patrii. W Polsce, w tym czasie, nie było instytucji finansowych zdolnych podjąć się takiego zadania. BGK to zrobił i stopniowo specjalizował się we wsparciu sektora obronnego. Dziś jesteśmy ważnym elementem finansowania w tym zakresie. Przykładem jest współpraca z Polską Grupą Zbrojeniową.
Drugie narzędzie, którym zarządzamy od kilku lat to Fundusz Wsparcia Sił Zbrojnych, w którym państwo polskie gromadzi środki, by móc już dziś finansować zakupy związane z sektorem obronnym, niezależnie od rytmu budżetowego. Ten fundusz dysponuje w skali roku środkami rzędu 80 miliardów złotych, co pozwala na przyspieszenie wydatków na obronność. Jest to możliwe między innymi dzięki środkom Unii Europejskiej w ramach programu SAFE, dzięki któremu Polska uzyskała finansowanie na ponad 43 miliardy euro.
Trzecie narzędzie to Fundusz Bezpieczeństwa i Obronności (FBiO). Na początku lipca wraz z spółką Chrobry uruchomiliśmy działania informacyjno-promocyjne dotyczące naborów do FBiO. Chodzi o środki na finansowanie zadań z zakresu bezpieczeństwa i odporności państwa polskiego.. Spotkaliśmy się z ponad 3 tysiącami przedstawicieli samorządów i przedsiębiorców. W ramach FBiO pula środków wynosi ponad 23 miliardy złotych.
Czwarty instrument to system gwarancji i poręczeń na rzecz przedsiębiorców działających w sektorze obronnym oraz przygotowywane nowe mechanizmy częściowej refundacji kredytów w formie spłaty dla podmiotów spełniających określone wymogi. Podsumowując, jesteśmy bankiem wyspecjalizowanym we wsparciu polskiej obronności i odporności. Nawiązujemy też do ponad 100 letniej tradycji Banku Gospodarstwa Krajowego z 1924 roku, który w II RP powstaniu rozpoczął działania związane z finansowaniem polskiej infrastruktury oraz inwestycji odrodzonego państwa, w tym sektora obronnego.
- A sektor dual-use? Jakie instrumenty mogą wspierać ten sektor, który nabiera coraz większego znaczenia?
- Oferujemy instrumenty pożyczkowe z długim terminem spłaty i preferencyjnym oprocentowaniem oraz instrumenty kapitałowe. Pożyczki mogą finansować rozwiązania mające zastosowanie cywilne lub wojskowe. Przykładowo samorządy złożyły 204 wnioski o finansowanie z Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności, w dużej części na infrastrukturę podwójnego zastosowania.
Oprócz spółki Chrobry inwestycje kapitałowe realizowane są przez spółkę zależną BGK Vinci, która np. zainwestowała w firmę projektującą roboty do badania dna morza. Inne inwestycje kapitałowe Vinci dotyczyły firm z branży kosmicznej produkująca satelity o zastosowaniu cywilnym, meteorologicznym i wojskowym.
- Panie prezesie, jaki zatem jest główny cel funkcjonowania Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności?
- Fundusz Bezpieczeństwa i Obronności to środki uzyskane z Unii Europejskiej w ramach Krajowego Planu Odbudowy w wysokości ponad 23 miliardów złotych. Część z tych środków na kwotę 7 mld zł przeznaczona jest na inwestycje kapitałowe w przedsiębiorstwa zwiększające ich zdolności produkcyjne dotyczących szeroko rozumiana sektora obronnego. Drugi element to pożyczki na przykład na budowle ochronne i infrastrukturę podwójnego zastosowania. Pożyczki dla samorządów mają być udzielane z zerowym oprocentowaniem i wieloletnim okresem spłaty – nawet do 20 lat oraz możliwością częściowego umorzenia zobowiązań. Pula środków to ponad 16 miliardów złotych. W ramach naboru uruchomionego w lipcu wpłynęły już wnioski, głównie od JST - na blisko 21 miliardów złotych.
- Darmowe pieniądze, zerowe oprocentowanie – brzmi to bardzo dobrze, więc rozumiem, że zainteresowanie funduszem wśród przedsiębiorców i samorządów jest ogromne?
- Tak, zainteresowanie jest duże, bo duże są potrzeby. Trzeba wspomnieć, że samorządy i przedsiębiorcy byli bardzo aktywni w naszych spotkaniach w 16 regionalnych centrach z udziałem ponad 3 tysięcy podmiotów.
- Zastanawiam się, czy finansowanie funduszu wpłynie na poziom zadłużenia publicznego? Czy istnieje realny związek pomiędzy tymi kwestiami?
- Te 23 miliardy złotych będą pracowały na rzecz polskiej gospodarki, dzięki czemu będzie więcej inwestycji oraz większy produkt krajowy brutto. Środki są do spłaty w długim okresie, więc przy wzroście gospodarczym relacja zadłużenia do PKB powinna być niższa i łatwiejsza do uregulowania.
- Panie prezesie, podsumowując możemy powiedzieć, że Bank Gospodarstwa Krajowego podaje pomocną dłoń w budowaniu bezpieczeństwa Polski.
- Tak, staramy się i bardzo dbamy o budowanie polskiego bezpieczeństwa oraz odporności. Prowadzimy szeroko zakrojone działania analityczne, publikujemy opracowania o odporności samorządów oraz organizujemy coroczne konferencje dla samorządów. Jesteśmy bankiem rozwoju i mamy swoją misję w tym zakresie.
- Bardzo dziękuję za rozmowę.
- Dziękuję bardzo.
Rozmawiała: Karolina Modzelewska
Partnerem materiału jest Bank Gospodarstwa Krajowego
Podcasty
Playlisty tematyczne
