Nie żyje Wiesław Myśliwski. Wybitny pisarz i dwukrotny laureat Nike zmarł w Warszawie

2026-03-30 11:14

Świat polskiej literatury poniósł ogromną stratę po wiadomości o śmierci jednego z największych współczesnych autorów. Wiesław Myśliwski, uznany prozaik, dramatopisarz oraz honorowy obywatel Starachowic, odszedł 30 marca 2026 roku w Warszawie, a jego wyjątkowa twórczość bezpowrotnie ukształtowała naszą kulturę.

Wiesław Myśliwski

i

Autor: AKPA

Wiesław Myśliwski nie żyje. Dziedzictwo wybitnego pisarza ze Świętokrzyskiego

Na całym świecie trudno było znaleźć drugiego takiego twórcę, który potrafiłby przekuć chłopskie doświadczenia w głęboko uniwersalną opowieść o ludzkiej egzystencji. Odejście tego cenionego artysty stanowi ogromny cios dla całego kraju oraz województwa świętokrzyskiego, zamykając niezwykle ważny rozdział w dziejach polskiej literatury. Wybitny prozaik zyskał ogromne uznanie milionów czytelników, krytyków i badaczy, widzących w nim niedoścignionego mistrza operowania formą literacką. Wielokrotnie podkreślał on z całą stanowczością, że tworzy książki dla wszystkich odbiorców, stanowczo odcinając się od przypisywania jego dzieł do konkretnego pokolenia.

Lokalna społeczność postrzegała go nie tylko jako wybitnego twórcę, ale przede wszystkim jako doskonały dowód na możliwość osiągnięcia globalnego sukcesu przez osobę pochodzącą z niewielkiej miejscowości. Wielki literat zawsze z dumą przypominał, że ziemia świętokrzyska uformowała jego wyobraźnię, a także ukształtowała specyficzną wrażliwość oraz język, który ostatecznie posłużył mu do stworzenia najważniejszych dzieł w jego karierze.

Rodzina Wiesława Myśliwskiego mieszkała przy ulicy Robotniczej w Starachowicach

i

Autor: Agnieszka Jędrasik Rodzina Wiesława Myśliwskiego mieszkała przy ulicy Robotniczej w Starachowicach

Starachowice w sercu Wiesława Myśliwskiego. Tutaj spędził młodość

Przyszły dwukrotny laureat nagrody Nike przyszedł na świat w Dwikozach, jednak to właśnie Starachowice ukształtowały najważniejsze lata jego wczesnej młodości i dzieciństwa. Rodzina przeniosła się tam w 1935 roku w związku z posadą buchaltera, którą ojciec pisarza, Julian, otrzymał w lokalnych zakładach zbrojeniowych. Początkowo mieszkali przy ulicy Robotniczej, by następnie przenieść się do bardzo nowoczesnego lokalu na osiedlu Majówka, o którym autor wypowiadał się w niezwykle pochlebnych słowach, opisując je jako:

„domy o standardzie niemal luksusowym”

W 1938 roku młody artysta rozpoczął tam edukację w prywatnej szkole powszechnej. Wybuch wojny zmusił rodzinę Myśliwskich do ciągłych przeprowadzek między Starachowicami a Dwikozami, lecz to miejscowość położona nad rzeką Kamienną zapisała się w jego pamięci z powodu narodzin siostry Grażyny w 1941 roku oraz ciężkich przeżyć z okresu okupacji. Te dramatyczne losy wojenne posłużyły mu w późniejszym czasie za główny materiał do budowania postaci literackich w takich arcydziełach jak „Kamień na kamieniu”, gdzie wątki Szymona Pietruszki bezpośrednio nawiązują do starachowickich realiów. Miejscowość ta na zawsze pozostała jego ukochanym domem, a każda wizyta cenionego prozaika spotykała się z euforycznym powitaniem ze strony mieszkańców.

Wiesław Myśliwski honorowym obywatelem. Starachowice upamiętnią twórcę

Przedstawiciele Rady Miejskiej w Starachowicach, pragnąc docenić jego zasługi oraz ogromny wkład w promowanie całego regionu, podjęli w lutym 2020 roku jednogłośną uchwałę o przyznaniu mu zaszczytnego tytułu Honorowego Obywatela Miasta Starachowice. Taki gest stanowił dowód najwyższego uznania dla genialnego autora, który nigdy nie zapomniał o swoich lokalnych korzeniach i chętnie do nich wracał. Wręczający wyróżnienie prezydent miasta Marek Materek wygłosił wówczas poruszające przemówienie, w którym z całą stanowczością zaznaczył, jak:

„istotne dla tożsamości Starachowic są związki z tak wielkim intelektualistą”

Lokalna społeczność postanowiła dodatkowo utrwalić pamięć o wybitnym rodaku w przestrzeni miejskiej. Radny Bronisław Paluch zainicjował specjalną akcję, dzięki której we współpracy z Odlewniami Polskimi S.A. stworzono pamiątkową tablicę, która zawiśnie na fasadzie budynku przy ulicy Robotniczej 10, gdzie artysta spędził lata 1935–1938. To niezwykle ważne miejsce ma stale uświadamiać kolejnym rocznikom, że właśnie w tych konkretnych murach kształtował się talent człowieka uhonorowanego później dwiema Nagrodami Nike.

Wiesław Myśliwski i nagroda Nike. Pisarz przeszedł do historii

Genialny prozaik zapisał się w annałach polskiej literatury jako jedyny człowiek, który aż dwukrotnie zdobył najważniejsze krajowe wyróżnienie literackie, czyli Nagrodę Nike. Pierwszą statuetkę odebrał w 1997 roku za potężną objętościowo powieść „Widnokrąg”, a dokładnie dziesięć lat później, w 2007 roku, kapituła doceniła jego „Traktat o łuskaniu fasoli”. W swoim niezwykle bogatym dorobku posiada on również tak wspaniałe książki jak „Nagi sad”, „Pałac” oraz „Ostatnie rozdanie”, których treść przetłumaczono na kilkadziesiąt języków obcych, w tym gruziński, angielski i hebrajski.

Metody pracy wybitnego twórcy stały się niemal mityczne, ponieważ wszystkie swoje dzieła tworzył on wyłącznie przy użyciu ołówka, niezwykle skrupulatnie dopracowując każdy najmniejszy szczegół. Ogromne wsparcie w tym żmudnym procesie zapewniała mu jego ukochana żona Wacława, pełniąca funkcję pierwszej i niezwykle surowej recenzentki jego tekstów. Genialny dramaturg zawsze wychodził z założenia, że twórczość literacka pozwala ludziom oswoić otaczającą rzeczywistość i odnaleźć głęboki sens istnienia, nawet w obliczu największych życiowych tragedii.

Starachowice żegnają Wiesława Myśliwskiego. Mieszkańcy pamiętają niezwykły gest

Śmierć cenionego artysty stanowi absolutnie niepowetowaną stratę dla całej społeczności Starachowic. Zmarły pisarz bardzo regularnie współpracował z tutejszymi instytucjami, dbając o rozwój lokalnych bibliotek i promując czytelnictwo wśród mieszkańców. Kiedy w październiku 2014 roku pojawił się na spotkaniu autorskim, przyciągnął ogromne tłumy fanów, którzy pragnęli choć przez krótki moment posłuchać na żywo swojego idola.

Pamięć o wielkim prozaiku z pewnością przetrwa dzięki historiom przekazywanym z ust do ust, takim jak ta o przesyłce z ołówkami i żyletkami, którą podarował mu radny Bronisław Paluch, aby ułatwić mu proces twórczy i zapobiec jakimkolwiek przerwom technicznym. Te wspaniałe, drobne inicjatywy oraz wybitna twórczość spowodowały, że genialny autor na zawsze zapisze się na kartach historii jako najbardziej zasłużony obywatel tego regionu.

Życie i dokonania wybitnego dramatopisarza dobitnie pokazują, że wielka sztuka potrafi przekraczać wszelkie bariery czasu i przestrzeni. Fizyczne odejście twórcy nie oznacza końca jego dziedzictwa, ponieważ wspaniałe teksty z „Widnokręgu” i „Traktatu o łuskaniu fasoli” nadal z nami pozostają. Cała Polska, a w szczególności Sandomierz i Starachowice, w wielkim smutku żegnają dziś wybitnego intelektualistę, który poprzez literaturę uczył nas pełniejszego człowieczeństwa, a jego honorowe obywatelstwo jest nierozerwalnym dowodem wiecznej więzi.

Jak podaje Świętokrzyska Biblioteka Cyfrowa w Kielcach, tekst opiera się między innymi na transkrypcji nagrania „Wiesław Myśliwski wspomina Starachowice”, w którym twórca opowiadał o osiedlu Majówka i ulicy Robotniczej, a także na materiałach dźwiękowych zarejestrowanych podczas spotkań autorskich w Miejskiej Bibliotece Publicznej w Starachowicach.

Mellina
Kardyś: dziś pokolenie Z nie googluje, wiedzę czerpią z TikToka. MELLINA – Meller

Player otwiera się w nowej karcie przeglądarki