Dlaczego dziecko powinno bawić się samo? Swobodna zabawa naturalnie wspiera rozwój i obniża stres

• Jak możemy przeczytać w materiałach UNICEF, to właśnie swobodna zabawa najlepiej buduje dziecięcą samodzielność i pewność siebie
• Codzienna zabawa na dworze świetnie chroni wzrok malucha przed krótkowzrocznością i pomaga mu budować mocne kości
• Badania medyczne potwierdzają, że wymyślanie własnych scenek i udawanie różnych postaci skutecznie obniża agresję u najmłodszych
• Zwykłe zostawienie dziecka na dywanie z jego klockami pozwala mu o wiele szybciej wyciszyć nerwy po głośnym dniu w żłobku
• Sytuacja, w której dziecko decyduje się bawić się samo, wymusza na nim naturalną naukę rozwiązywania problemów bez pomocy dorosłych

Dlaczego dziecko powinno czasem bawić się zupełnie samo?

Wielu rodziców myśli, że muszą organizować dziecku każdą wolną chwilę i ciągle wymyślać nowe zajęcia. Tymczasem swobodna zabawa, kiedy maluch sam decyduje co chce robić, to fundament jego dorastania i poznawania świata. Jak możemy przeczytać w materiałach opublikowanych przez UNICEF, to właśnie w takich chwilach dzieci stają się najbardziej samodzielne i budują pewność siebie.

Kiedy dziecko decyduje się bawić się samo klockami albo autkami, musi bez pomocy dorosłych rozwiązywać problemy i wymyślać reguły gry. Taka niezaplanowana aktywność uczy malucha skupienia uwagi i pomaga mu łatwiej wyrażać własne myśli. Zwykła zabawa we własnym pokoju to po prostu najlepszy, naturalny trening radzenia sobie z codziennymi wyzwaniami.

Jak codzienna zabawa na dworze wpływa na zdrowie twojego dziecka?

Warto rozważyć codzienne spacery i wyjścia na plac zabaw, bo dzieci o wiele lepiej i chętniej ruszają się na świeżym powietrzu niż siedząc w domu. Bieganie po trawie czy wspinanie się na drabinki świetnie rozwija ich sprawność ruchową i chroni przed tyciem w późniejszych latach. Według zaleceń amerykańskiej organizacji American Academy of Pediatrics, bezpieczne łapanie słońca pomaga ciału produkować witaminę D, która jest potrzebna dziecku do budowania mocnych kości. Dodatkowo patrzenie w dal na podwórku obniża ryzyko wady wzroku (krótkowzroczności), o którą dziś bardzo łatwo przez częste patrzenie w ekrany. Samo przebywanie na zewnątrz i zabawa na dworze dają maluchom mnóstwo bodźców, których ich ciała i głowy po prostu potrzebują do zdrowego wzrostu.

Zabawa w udawanie. Czego uczy się maluch dzięki wyobraźni?

Kiedy dwulatek karmi pluszowego misia albo udaje, że zwykły klocek to telefon, wykonuje ogromną pracę umysłową. Z artykułu na łamach czasopisma Seminars in Speech and Language dowiadujemy się, że wymyślanie takich scenek niesie za sobą mnóstwo korzyści:

• szybciej rozwija mowę, bo maluch uczy się nowych słów i opisywania wymyślonych sytuacji
• pomaga zrozumieć uczucia innych ludzi i buduje w dziecku bardzo cenną empatię
• uczy czekania na swoją kolej i dogadywania się z rówieśnikami podczas wspólnej gry
• obniża złość i agresję, dając maluchowi bezpieczne ujście dla jego nagromadzonych emocji

Wchodzenie w różne role to nic innego jak naśladowanie dorosłego życia i codziennych obowiązków. Dzięki temu maluch powoli i w swoim tempie oswaja się z zasadami, jakie panują w żłobku, w przedszkolu czy chociażby podczas zakupów w sklepie.

Zbyt dużo nerwów w ciągu dnia. Jak swobodna zabawa obniża stres?

Zwykła codzienna bieganina i hałas potrafią mocno przebodźcować dziecko, co często kończy się wieczornym płaczem i problemami z zasypianiem. Zauważono jednak, że maluchy, które mają dużo czasu na zabawę bez nadzoru i ciągłego pouczania, po prostu rzadziej bywają marudne. Duża dawka luzu i wymyślanie własnych historii mocno obniża w ciele dziecka poziom kortyzolu (hormonu odpowiedzialnego za stres).

Dzieje się tak, ponieważ kontrolowanie własnej zabawy daje maluchowi poczucie bezpieczeństwa i stanowi świetną odskocznię od trudnych emocji. Jeśli pozwolisz dziecku całkowicie prowadzić własną opowieść podczas układania figurek, jego mózg łatwiej wyciszy napięcie z całego dnia. To właśnie ta swoboda wyboru sprawia, że najzwyklejsza gra na dywanie działa na dziecięce nerwy jak kojący plaster.

Źródła:

American Academy of Pediatrics — “Power of Play in Early Childhood”

HealthyChildren.org (American Academy of Pediatrics) — “Playing Outside: Why It’s Important for Kids”

UNICEF Europe and Central Asia — “What is free play and why should you encourage it at home?”

Seminars in Speech and Language (Thieme Medical Publishers) — Carol Westby, “Playing to Pretend or ‘Pretending’ to Play: Play in Children with Autism Spectrum Disorder”