Amerykańskie miasteczko płonie nieprzerwanie od 60 lat. Ognia pod powierzchnią nie da się ugasić

Tajemnica Centralii. Amerykańskie miasteczko płonie od dekad

Wiele zakątków naszego globu do dzisiaj boryka się z konsekwencjami błędnych decyzji z przeszłości. Często przyjmują one formę wyludnionych osad, zniszczonych kompleksów wydobywczych czy terenów bezpowrotnie zdegradowanych przez ciężki przemysł. Zdarzają się jednak sytuacje o wiele bardziej zdumiewające i rzadko spotykane. Doskonałym przykładem takiego zjawiska jest niewielka miejscowość w Stanach Zjednoczonych, pod którą od ponad sześćdziesięciu lat szaleje podziemny pożar. Mowa o zlokalizowanej w Pensylwanii osadzie Centralia.

Bogactwo węgla kamiennego powodem upadku Centralii w Pensylwanii

Historia tej osady rozpoczyna się w połowie dziewiętnastego stulecia, kiedy to założono ją jako kolonię górniczą nad potężnymi złożami węgla kamiennego. Wydobycie tego cennego surowca stanowiło główny motor napędowy dla całej okolicy. Kopalnie gwarantowały stałe zatrudnienie, pozwalały na budowę nowej infrastruktury oraz regularnie przyciągały osadników szukających lepszego życia. Codzienność mieszkańców była nierozerwalnie związana z pracą pod ziemią, a wydobyty urobek z powodzeniem zasilał amerykańskie gospodarstwa domowe i zakłady przemysłowe. Nikt wówczas nawet nie podejrzewał, że to ogromne naturalne bogactwo doprowadzi ostatecznie do całkowitej zagłady miasteczka

Wiosna 1962 roku w Centralii. Śmieci wywołały podziemny pożar

Katastrofa rozpoczęła się wiosną 1962 roku w okolicach lokalnego wysypiska odpadów, gdzie celowo podpalono śmieci, co w tamtych czasach uchodziło za całkowicie normalną procedurę. Sytuacja jednak bardzo szybko wymknęła się spod kontroli, a płomienie błyskawicznie przedostały się do systemu starych i nieużywanych korytarzy górniczych. W efekcie głęboko pod ziemią zajęły się potężne pokłady węgla kamiennego.

Właśnie wtedy zainicjowano niszczycielski proces, który bez przerwy trwa aż do czasów współczesnych. Żywioł błyskawicznie wędrował przez skomplikowaną sieć kopalnianych tuneli, których dokładny przebieg często nie był nawet właściwie naniesiony na mapy. Temperatury wewnątrz wyrobisk nierzadko przekraczały setki stopni Celsjusza, a z pojawiających się na powierzchni szczelin zaczęły wydobywać się toksyczne opary, w tym bardzo niebezpieczny tlenek węgla. Poniższa galeria prezentuje aktualny wygląd tego zrujnowanego obszaru.

Dalsza część artykułu znajduje się pod galerią.

To miasteczko płonie niemal bez przerwy od 60 lat - Centralia USA [ZDJĘCIA]

Walka z żywiołem w Centralii. Służby nie potrafiły ugasić ognia

Służby wielokrotnie próbowały opanować to niezwykle groźne zjawisko, stosując rozmaite metody ratunkowe. Wśród najczęściej powtarzanych działań znajdowało się:

• zasypywanie otwartych szybów górniczych i pęknięć w gruncie,
• skuteczne blokowanie dostępu tlenu do płonących korytarzy,
• fizyczne usuwanie fragmentów rozgrzanego złoża węglowego.

Wszystkie te interwencje pochłaniały ogromne środki finansowe, a ich pozytywne rezultaty okazywały się niezwykle krótkotrwałe. Żywioł swobodnie przemieszczał się pod powierzchnią, sprytnie wykorzystując naturalne pęknięcia w strukturze skał oraz porzucone szyby. Przedstawiciele rządu musieli ostatecznie przyznać, że całkowite zgaszenie pożaru jest w praktyce nierealne lub wymagałoby astronomicznych funduszy bez jakiejkolwiek gwarancji sukcesu. Według eksperckich wyliczeń podziemne złoża mogą palić się nieprzerwanie przez kolejne dwieście, a nawet dwieście pięćdziesiąt lat.

Zapadająca się ziemia w Pensylwanii. Masowa ewakuacja mieszkańców Centralii

Wraz z upływem lat katastrofalne następstwa podziemnego ognia stawały się coraz mocniej zauważalne dla lokalnej społeczności. Asfalt na drogach ulegał drastycznym pęknięciom, grunty zaczęły się gwałtownie zapadać, a z otworów nieustannie ulatniał się gęsty dym. Momentem zwrotnym w historii osady okazał się dramatyczny incydent z 1981 roku, kiedy to dwunastoletni chłopiec wpadł do świeżo utworzonej dziury w ziemi wypełnionej gorącymi oparami. Nastolatek uniknął najgorszego wyłącznie dzięki natychmiastowej pomocy ze strony swojej rodziny.

W kolejnej dekadzie administracja stanowa i federalna podjęła decyzję o wdrożeniu specjalnego programu wykupu prywatnych posesji oraz przymusowego przesiedlenia obywateli. Eksperci jednoznacznie stwierdzili, że codzienne funkcjonowanie na tym obszarze niesie ze sobą zbyt duże zagrożenie dla zdrowia i życia. Na przestrzeni kilkunastu lat zdecydowana większość budynków mieszkalnych została zrównana z ziemią, a całą lokalną infrastrukturę skrupulatnie rozebrano.