EB, pęcherzowe oddzielanie się naskórka to ultrarzadka choroba genetyczna, a właściwie grupa chorób uwarunkowanych genetycznie. Charakteryzują się nadmierną podatnością skóry, a w części postaci także błon śluzowych, do powstawania pęcherzy i ran pod wpływem nawet niewielkich urazów lub otarć. Uszkadzać skórę może nawet delikatne przytulenie, problemem staje się nałożenie ubrania. Skóra chorego jest tak krucha, cieniutka i wrażliwa, że przypomina skrzydełka motyla. W cięższych postaciach, szczególnie w jednym z typów EB – DEB (dystroficzne pęcherzowe oddzielanie się naskórka) choroba może obejmować również narządy wewnętrzne, prowadzi do zrostów palców, zwężeń przełyku i niesie bardzo wysokie ryzyko raka kolczystokomórkowego skóry.
W Polsce na EB choruje od 200 do 500 osób.
Strach i stygmatyzacja
Rozległe rany, pęcherze czy opatrunki mogą budzić niepokój, strach i skojarzenia z chorobami zakaźnymi.
– Tymczasem EB jest chorobą genetyczną i nie można się nią zarazić. Ani przez dotyk, ani przez codzienny kontakt. Jako dermatolog dziecięcy szczególnie przeżywam sytuacje, w których choroba staje się przyczyną odrzucenia – mówi dermatolog, prof. dr hab. n. med. Aleksandra Lesiak, kier. Pracowni Dermatoz Autozapalnych, Genetycznych i Rzadkich Uniwersytetu Medycznego w Łodzi. – Bo rany na skórze możemy leczyć opatrunkami i coraz nowocześniejszymi terapiami. Natomiast rany, które pozostawia odrzucenie, bywają znacznie trudniejsze do zagojenia dodaje.
Pacjenci potrzebują opieki
Leczenie dystroficznego pęcherzowego oddzielania się naskórka w Polsce nadal opiera się głównie na postępowaniu objawowym – pielęgnacji ran, leczeniu bólu i świądu, zapobieganiu zakażeniom, rehabilitacji i wsparciu żywieniowym. W Unii Europejskiej zarejestrowane są obecnie dwa leki, przeznaczone do miejscowego leczenia ran u chorych z DEB – ich celem jest przyspieszenie i poprawa gojenia ran. Nie zastępują one jednak codziennej starannej pielęgnacji skóry.
Pacjenci potrzebują jednak nie tylko leczenia ran. Potrzebują całego systemu, umożliwiającego życie z chorobą – utworzenia modelu wielospecjalistycznej, koordynowanej opieki nad pacjentami, programu lekowego, dostępu do zarejestrowanych terapii modyfikujących przebieg choroby, równego dostępu do odpowiednich opatrunków, wsparcia rodziców i opiekunów.