Zamek w Baranowie Sandomierskim to renesansowa perła
- Zamek w Baranowie Sandomierskim to przykład renesansowej architektury, określany mianem "małego Wawelu", który doskonale nadaje się na wiosenną wycieczkę.
- Wzniesiony w 1569 roku z inicjatywy rodu Leszczyńskich, pod nadzorem Santiego Gucciego, budynek przetrwał wiele pożarów i rekonstrukcji. Dziś pieczę nad nim sprawuje Agencja Rozwoju Przemysłu.
- Rezydencja wyróżnia się prostokątnym obrysem, czterema narożnymi basztami, wysoką wieżą oraz dziedzińcem z ozdobnymi krużgankami. Za wystrój wnętrz odpowiadali wybitni artyści: Falconi oraz Tylman z Gameren.
- Dookoła zamku rozpościera się malowniczy park, oferujący ogrody w stylu angielskim, francuskim i włoskim, a także urokliwe aleje i okazałe pomniki przyrody.
Zamek w Baranowie Sandomierskim to bez wątpienia jeden z najcenniejszych zabytków renesansowych na mapie Polski. Jego dzieje rozpoczynają się w 1569 roku, kiedy to rodzina Leszczyńskich zainicjowała wzniesienie okazałej rezydencji. Głównym projektantem i wykonawcą tego architektonicznego przedsięwzięcia był słynny włoski artysta, Santi Gucci.
Niestety, historia nie oszczędzała tego obiektu. W 1849 roku potężny pożar strawił zamkowe wnętrza. Trudu odbudowy podjął się Stanisław Karol Dolański, jednak pół wieku później, w 1898 roku, żywioł znów uderzył, ponownie niszcząc budowlę. Tym razem prace rekonstrukcyjne prowadzono pod okiem architekta Tadeusza Stryjeńskiego. Rok 1940 przyniósł kolejne nieszczęście – zamek przejęli niemieccy okupanci, a działania podczas II wojny światowej doprowadziły do poważnych zniszczeń. Kolejno w 1958 roku zabytkiem zaopiekowały się Kopalnie i Zakłady Przetwórcze Siarki "Siarkopol" z Tarnobrzega, a od 1997 roku zamek pozostaje pod okiem Agencji Rozwoju Przemysłu.
Trzykondygnacyjna bryła zamku została zaprojektowana na planie prostokąta. Jej charakterystycznymi elementami są cztery okrągłe baszty narożne oraz dominująca, prostokątna wieża. Prawdziwy zachwyt wzbudza jednak wewnętrzny dziedziniec, otoczony niezwykle urokliwymi krużgankami. O bogaty wystrój zamkowych komnat zadbali mistrzowie: Jan Chrzciciel Falconi oraz Tylman z Gameren.
Dlaczego zamek w Baranowie Sandomierskim to "mały Wawel"?
Skąd wzięło się popularne porównanie zamku w Baranowie Sandomierskim do słynnej krakowskiej rezydencji królów? Odpowiedź kryje się w pierwszej szczegółowej publikacji na temat tej budowli. Jej autorem był architekt i znany konserwator zabytków, Sławomir Odrzywolski, który przeprowadził dokładne pomiary obiektu. Stwierdził on, że:
"Stanąć on może śmiało obok zamku na Wawelu, nie ustępując w bogactwie ornamentacyjnym dziedzińca"
Wyjątkowości temu miejscu dodaje również jego wspaniałe otoczenie. Zamek położony jest w rozległym, malowniczym parku, który oferuje mnóstwo atrakcji dla miłośników natury. Spacerując po jego terenie, odwiedzający mogą podziwiać:
- Ogród w stylu angielskim
- Ogród w stylu francuskim
- Ogród w stylu włoskim
- Aleję obsadzoną paprociami
- Aleję uformowaną z grabów
- Aleję pełną rozłożystych lip
Oprócz wspaniale utrzymanej roślinności, w parku rosną cenne pomniki przyrody – potężny klon i rzadki tulipanowiec. Całość krajobrazu dopełnia niezwykle urokliwy staw, dodający temu miejscu romantycznego charakteru.
Informacje oparto na materiałach ze stron baranowsandomierski.pl oraz www.baranow.com.pl.
Podcasty
Playlisty tematyczne
