- Wciąganie skóry między żebrami, sinienie ust i trudność w mówieniu wymagają natychmiastowej pomocy
- Nagła duszność po zadławieniu, przyjęciu leku lub pokarmu albo po użądleniu może szybko zagrozić życiu dziecka
- Niemowlę, które ma trudności z oddychaniem, wymaga pilnej oceny, nawet bez wysokiej gorączki
- Czekając na karetkę, zostań przy dziecku i stosuj się do poleceń dyspozytora
Duszność u dziecka: jak rozpoznać, że oddychanie jest naprawdę utrudnione?
Duszność u dziecka oznacza, że oddycha ono z wyraźnym wysiłkiem albo ma wrażenie, że brakuje mu powietrza. Dziecko może oddychać dużo szybciej niż zwykle, łapać powietrze, przerywać płacz albo mówić krótkimi zdaniami, bo brakuje mu tchu. U starszego dziecka niepokojące jest także uczucie ściskania w klatce piersiowej, trudność w powiedzeniu całego zdania oraz narastający niepokój.
U niemowląt i małych dzieci warto przede wszystkim patrzeć na klatkę piersiową, szyję i zachowanie. Skóra może wyraźnie zapadać się między żebrami, pod żebrami albo nad obojczykami przy każdym wdechu. Dziecko może poruszać skrzydełkami nosa, wydawać przy wydechu cichy, stękający dźwięk, słabo ssać pierś lub butelkę, być wiotkie albo wyjątkowo senne.
Kiedy przy duszności u dziecka od razu dzwonić pod 999 lub 112?
Pogotowie trzeba wezwać, gdy duszność jest silna, szybko narasta lub dziecko wygląda na ciężko chore. W Polsce zadzwoń pod 999, które łączy bezpośrednio z dyspozytorem medycznym, albo pod 112. Nie należy samodzielnie wieźć dziecka do szpitala, jeśli ma poważne problemy z oddychaniem, traci kontakt lub jego stan wyraźnie się pogarsza.
Nie czekaj na poprawę. Wezwij pomoc, jeśli wystąpi choć jeden z poniższych objawów:
- dziecko nie oddycha, ma bardzo długie przerwy w oddychaniu, zemdlało lub nie reaguje
- usta, język, twarz albo skóra wokół ust stają się sine, szare lub wyraźnie blade
- dziecko z trudem nabiera powietrza, nie może mówić, płakać ani pić z powodu braku tchu
- skóra między żebrami, pod żebrami lub przy szyi mocno wciąga się przy oddychaniu
- pojawia się nagła duszność podczas jedzenia albo po połknięciu małego przedmiotu
- duszność zaczęła się po leku, pokarmie, użądleniu albo ukąszeniu i towarzyszy jej obrzęk, pokrzywka lub osłabienie
- dziecko jest zdezorientowane, wiotkie, bardzo senne, trudno je dobudzić lub zachowuje się wyraźnie inaczej niż zwykle
Szczególnej ostrożności wymagają niemowlęta. U niemowlęcia trudności z oddychaniem wymagają pilnej oceny, ponieważ jego stan może pogorszyć się szybciej niż stan starszego dziecka.
Nagła duszność po zadławieniu, reakcji alergicznej lub przy ataku astmy
Nagły początek objawów ma znaczenie. Jeśli dziecko zaczęło kaszleć i nie może nabrać powietrza podczas jedzenia albo po włożeniu do ust małego przedmiotu, może być zadławione. Gdy dziecko skutecznie kaszle, zachęcaj je do dalszego kaszlu i nie próbuj na ślepo wyjmować niczego z jego ust. Jeśli nie może oddychać, mówić ani skutecznie kaszleć, dzwoń pod 999 lub 112 i postępuj zgodnie z instrukcjami dyspozytora.
Po nowym pokarmie, leku, użądleniu lub ukąszeniu duszność połączona z obrzękiem warg, języka albo gardła, chrypką, pokrzywką czy nagłym osłabieniem może oznaczać ciężką reakcję alergiczną. To stan nagły. Jeśli lekarz wcześniej zalecił dziecku wstrzykiwacz z adrenaliną, użyj go zgodnie z przekazaną instrukcją, a potem natychmiast wezwij karetkę.
Dziecko z astmą może mieć świszczący oddech, kaszel, ucisk w klatce piersiowej i coraz większy wysiłek przy oddychaniu. Podaj lek doraźny tylko tak, jak wcześniej zalecił lekarz w planie leczenia. Jeśli po podaniu leku nie ma szybkiej poprawy, dziecko ma trudność w mówieniu lub sinieje, wezwij pogotowie. Nie czekaj w domu na dalszą poprawę.
Co robić do przyjazdu karetki, a kiedy pilnie skontaktować się z lekarzem?
Po wezwaniu pomocy zostań przy dziecku, zachowaj możliwie spokojny ton i pozwól mu przyjąć pozycję, w której oddycha mu się najłatwiej. Dziecko, które jest przytomne, zwykle woli siedzieć lub być podparte, dlatego nie zmuszaj go do leżenia. Poluzuj ciasne ubranie przy szyi i obserwuj, jak dziecko oddycha oraz czy reaguje na głos i dotyk.
Dyspozytor zapyta między innymi, gdzie jesteście, ile lat ma dziecko, kiedy zaczęły się objawy oraz czy doszło do zadławienia, urazu lub kontaktu z substancją, która mogła uczulić. Warto podać choroby przewlekłe, przyjęte leki oraz informację, czy dziecko ma gorączkę. Nie podawaj jedzenia ani picia dziecku, które wyraźnie walczy o oddech, jest senne lub ma problem z połykaniem.
Jeśli dziecko oddycha szybciej niż zwykle, świszczy, kaszel nie pozwala mu spać albo pije znacznie mniej niż zwykle, ale nie ma objawów alarmowych, skontaktuj się z lekarzem jeszcze tego samego dnia. Gdy nie masz pewności, czy duszność jest poważna, bezpieczniej jest skonsultować stan dziecka od razu. Jeśli objawy się nasilają, dziecko sinieje, słabnie lub ma problem z mówieniem, nie czekaj, tylko zadzwoń pod 999 albo 112.
6
Źródła:
Podcasty
Playlisty tematyczne
