Kawa mielona: tykająca bomba zegarowa?
Spójrzmy na to od strony naukowej. Procesy inicjowane w momencie zmielenia ziaren są dobrze znane i zostały dokładnie opisane. Pierwszym z nich jest utlenianie. Wyobraźmy sobie jabłko: gdy tylko zostanie przekrojone na pół, zaczyna brązowieć. Dzieje się tak, ponieważ jego delikatne wnętrze zostaje wystawione na działanie powietrza – a to samo dzieje się z ziarnami kawy. Po naruszeniu warstwy ochronnej tlen zaczyna oddziaływać ze znajdującymi się wewnątrz związkami smakowymi, niszcząc je z każdą sekundą. W rzeczywistości do 60% aromatu pierwotnie znajdującego się w kawie może ulec utlenieniu w ciągu zaledwie 15 minut! Nawet hermetyczne zamknięcie może jedynie spowolnić ten proces: znaczna część nut smakowych kawy mielonej wyparuje z niej, zanim jeszcze otworzysz opakowanie.
Kolejną kwestią jest wilgoć. Większość tak uwielbianych złożonych aromatów kawy to zasługa zawartych w niej olejków, które rozpuszczają się w wodzie. To oczywiście świetna nowina, jeśli właśnie bierzesz się za parzenie świeżo zmielonej kawy – gorzej, jeśli kawa mielona pozostawiona na później wejdzie w interakcję z wilgocią znajdującą się w powietrzu. Z czasem coraz więcej olejków zacznie się rozkładać, co pogorszy smak naparu.
Do tego dochodzi CO₂ – gaz, który istotnie wpływa na smak kawy. Twarda łupina ziaren zapobiega zbyt szybkiemu ulatnianiu się dwutlenku węgla, ale gdy tylko kawa zostanie zmielona, większość gazu zostaje uwolniona, a jego miejsce zajmuje tlen (a już wiemy, że nie wpływa to za dobrze na smak gotowego naparu).
Czy można więc powiedzieć, że kawa mielona to tykająca bomba zegarowa? Może to jednak trochę przesada. Fabrycznie pakowana kawa mielona bardziej przypomina bańkę, która może w każdej chwili pęknąć. Gdy tylko do tego dojdzie, smaki się uwolnią – a jeśli będziesz czekać zbyt długo, ulecą bezpowrotnie.
Po co w ogóle sprzedaje się fabrycznie pakowaną kawę mieloną?
„Skoro lepiej mielić ziarna bezpośrednio przed parzeniem, dlaczego w ofertach sklepów znajduje się kawa mielona?”. Świetne pytanie! Chodzi przede wszystkim o wygodę. Zakup fabrycznie pakowanej kawy mielonej to świetne rozwiązanie w podróży (nawet najbardziej zapaleni kawosze zostawiają ekspresy do kawy w domu na czas wyjazdu, prawda?). Na wszystko jest czas i miejsce, zwłaszcza jeśli chodzi o kawę, a komfort jest tu bardzo istotny.
Poza tym młynek młynkowi nierówny – czasami fabrycznie zmielona kawa może się okazać lepszym rozwiązaniem. Równomierne zmielenie ma istotne znaczenie dla powtarzalnej jakości naparu. Ma bezpośredni wpływ na ekstrakcję: jeśli niektóre cząsteczki zmielonej kawy są większe od innych, nuty smakowe nie są właściwie ekstrahowane. Nawet doświadczeni domowi bariści zgodzą się, że jeśli mamy do wyboru fabrycznie pakowaną kawę mieloną i nierównomiernie zmieloną kawę ziarnistą, lepszą opcją będzie ta pierwsza.
Dlaczego warto zainwestować w młynek do kawy
Czyli, jak ustaliliśmy, kawa mielona nie jest wcale taka zła. Ale dlaczego lepiej mielić ziarna bezpośrednio przed parzeniem? Eksperci są zgodni: przerzucenie się z fabrycznie pakowanej kawy mielonej na kawę ziarnistą jest najistotniejszym, a zarazem najprostszym usprawnieniem w procesie parzenia, jakie można wdrożyć. Jeśli szukasz intensywniejszych aromatów i czystszych smaków, młynki do kawy są pierwszą rzeczą, za którą musisz się rozejrzeć – ekspresy do kawy też są istotne, ale nawet one schodzą tutaj na dalszy plan! Okazuje się, że możesz zaparzyć filiżankę wyśmienitej kawy, używając jedynie świeżo i równomiernie zmielonej kawy oraz French Pressa, a z kolei niewłaściwie zmielonej kawy nie uratuje nawet najwymyślniejszy ekspres kolbowy.
Jeśli chodzi o młynki do kawy, to z pewnością każdy znajdzie coś dla siebie. Korzystanie z młynków ręcznych wymaga nieco wysiłku, ale warto pamiętać, że są kompaktowe, niedrogie i intuicyjne w obsłudze. Z kolei młynki elektryczne zapewniają bardziej powtarzalne efekty i zostały zaprojektowane z myślą o jak najmniejszym wysiłku ze strony użytkownika. No i mamy jeszcze ekspresy do kawy z wbudowanym młynkiem... Niezależnie od tego, na co się zdecydujesz, pamiętaj: wysokiej jakości młynek nie musi być drogi; wystarczy, że będzie równomiernie mielił kawę.
Wypracowanie nawyku codziennego mielenia
Jeśli zdecydujesz się wypróbować świeżo zmielone ziarna kawy, postaraj się niepotrzebnie nie komplikować sobie życia. Nie chodzi o to, by mielenie kawy stało się żmudnym zadaniem do odhaczenia – powinno być raczej przyjemną odskocznią, czymś równie prostym i nieskomplikowanym, jak odmierzanie porcji fabrycznie pakowanej kawy mielonej. Po prostu wsypujesz ziarna do sprawdzonego młynka, by już po chwili wyczuć hipnotyzujący zapach świeżo zmielonej kawy, którą zaraz zaparzysz. W końcu diabeł tkwi w szczegółach – a odpowiednie przygotowanie kawy ziarnistej może mieć ogromny wpływ na smak naparu.
Podcasty
Playlisty tematyczne
