Badanie eBay: Polacy marzą o biznesie, ale wielu zatrzymuje się na etapie pomysłu

Przedsiębiorczość Polaków: motywacje i bariery startu

Wśród respondentów 43 proc. wskazuje, że ma pomysł na biznes na etapie samej idei. Jednocześnie w grupie osób z pomysłem aż 36 proc. przyznaje, że nigdy nie podjęło próby startu. To jasny sygnał, że w polskiej przedsiębiorczości krytycznym momentem pozostaje przejście od koncepcji do uruchomienia przedsięwzięcia.

– Raport pokazuje, że wiele osób zatrzymuje się tuż przed startem. Tylko 17 proc. badanych mówi, że aktywnie rozwija swój pomysł, a 41 proc. jest na etapie pracy nad projektem. To pokazuje, jak duża część potencjału przedsiębiorczości pozostaje dziś na etapie przygotowań, a nie realizacji – mówi Sara Lapi, Seller Manager for Central European Markets w eBay.

Przy tak wyraźnej luce między planowaniem a startem działalności warto przyjrzeć się motywacjom badanych, które skłaniają ich do działania mimo ryzyka. Respondenci najczęściej wskazują, że do założenia firmy zachęcają ich: dochód (43 proc.) oraz wolność i większa autonomia (29 proc.). Dopiero na trzecim miejscu pojawia się pasja (25 proc.). Własny biznes jest więc postrzegany przede wszystkim jako sposób na poprawę sytuacji finansowej i większą decyzyjność w pracy, a dopiero w dalszej kolejności jako realizacja zainteresowań.

Z drugiej strony, niezależnie od deklarowanych motywacji, respondenci odczuwają ograniczenia, które skutecznie hamują proces zakładania działalności. Najczęściej wskazują brak finansowania (33 proc.), następnie lęk przed porażką (23 proc.), a w dalszej kolejności brak wiedzy, jak zacząć (19 proc.). Te wyniki wskazują, co mogłoby dziś zwiększyć liczbę nowo uruchamianych biznesów: zapewnienie środków na start oraz praktyczne przeprowadzenie przez kolejne etapy zakładania i uruchomienia działalności.

Wielokanałowość, sprzedaż globalna i zrównoważony rozwój

Polacy nie mają jednej dominującej preferencji co do tego, jak prowadzić biznes. W praktyce wybory dzielą się niemal po równo między cztery sposoby sprzedaży: sklep stacjonarny, podejście hybrydowe, sprzedaż na platformach marketplace oraz sprzedaż przez własną stronę internetową. Oznacza to, że planując wejście na rynek, przyszli przedsiębiorcy biorą pod uwagę różne scenariusze operacyjne i oczekują narzędzi dopasowanych do odmiennych modeli sprzedaży – zarówno offline, online, jak i łączonych.

Istotnym czynnikiem, który zwiększa atrakcyjność uruchomienia biznesu, pozostaje handel międzynarodowy. 73 proc. respondentów wie, że platformy typu marketplace umożliwiają dotarcie do klientów na całym świecie, ale jednocześnie 53 proc. uważa, że sprzedaż globalna wymaga znaczących inwestycji lub specjalistycznej wiedzy. Mimo tych obaw aż 72 proc. ankietowanych deklaruje, że możliwość sprzedaży globalnej uczyniłaby uruchomienie biznesu bardziej atrakcyjnym. Najczęściej wskazywane motywacje do wejścia na rynek globalny to dostęp do szerszej grupy odbiorców (51 proc.) oraz dodatkowe źródło zarobków (50 proc.), co pokazuje, że ekspansja jest postrzegana zarówno jako szansa na skalowanie zasięgu, jak i na wzmocnienie wyniku finansowego.

W tle decyzji dotyczących modelu sprzedaży rośnie także znaczenie zrównoważonego rozwoju jako elementu planowania działalności. Większość respondentów (73 proc.) deklaruje, że zrównoważony rozwój byłby w ich firmie kluczowym lub ważnym elementem. Najczęściej wskazywane inicjatywy mają charakter praktyczny i operacyjny: ograniczanie odpadów z opakowań (26 proc.), bardziej energooszczędna logistyka (25 proc.), sprzedaż rzeczy używanych lub odnowionych (23 proc.) oraz naprawa i renowacja produktów przed sprzedażą (24 proc.). Wyniki wskazują, że dla wielu potencjalnych przedsiębiorców zrównoważony rozwój przestaje być dodatkiem wizerunkowym, a staje się częścią decyzji o tym, w jaki sposób realnie chcą prowadzić biznes.

Różnice pokoleniowe: podobne aspiracje, inne trudności

Wyniki badania pokazują również istotne różnice pokoleniowe. Wśród Generacji Z (urodzeni w latach 1997-2012) wyższy jest odsetek osób mających pomysł na biznes na etapie koncepcji (49 proc. vs 39 proc. w grupie po 30 roku życia), a także tych, którzy deklarują chęć posiadania własnej firmy (66 proc. vs 60 proc.). Jednocześnie młodsi częściej zatrzymują się na etapie planów – wśród osób z pomysłem 40 proc. badanych w wieku 18-29 lat przyznaje, że nigdy nie próbowało uruchomić biznesu. To o 8 p.p. więcej niż w grupie 30+.

Największą barierą po stronie Generacji Z jest brak wiedzy, jak zacząć (24 proc. vs 14 proc.). Z kolei osoby po 30 r.ż. częściej wskazują bariery związane z ryzykiem i

formalnościami, w tym lęk przed porażką (26 proc. vs 21 proc.) oraz kwestie prawno-podatkowe (16 proc. vs 10 proc.).

W kontekście globalnej sprzedaży młodsi częściej deklarują, że zwiększa ona atrakcyjność rozpoczęcia przedsięwzięcia (74 proc. vs 70 proc.), natomiast osoby starsze częściej wskazują zwiększenie dochodów (54 proc. vs 45 proc.), jako główny motyw.

Jak eBay wspiera młode, polskie przedsiębiorstwa?

Raport pokazuje, że kluczowe bariery startu to brak finansowania, obawa przed porażką oraz brak wiedzy, od czego zacząć. W tym kontekście eBay może być praktycznym pierwszym krokiem: pozwala uruchomić sprzedaż i przetestować ofertę bez konieczności budowania od zera własnego sklepu.

– Okazuje się, że największym wyzwaniem jest moment przejścia od pomysłu do pierwszej sprzedaży – szczególnie gdy brakuje kapitału i sprawdzonej ścieżki działania. Dlatego eBay stawia na narzędzia, które porządkują start i zmniejszają ryzyko: od prostego wystawiania i skalowania oferty po mechanizmy budujące zaufanie w transakcjach, takie jak programy ochrony kupujących i sprzedawców czy weryfikacja autentyczności w wybranych kategoriach. Dzięki temu sprzedawcy mogą rozwijać biznes krok po kroku i docierać do klientów za granicą – mówi Sara Lapi.

Dla początkujących przedsiębiorców oznacza to możliwość rozpoczęcia sprzedaży bez konieczności budowania od podstaw kosztownej infrastruktury i z dostępem do popytu także poza Polską. Sprzedawcy mogą docierać do klientów na ponad 190 rynkach, co wspiera skalowanie działalności oraz dywersyfikację źródeł przychodów.

Istotnym elementem na wczesnym etapie prowadzenia sprzedaży jest również zaufanie. Platforma wzmacnia bezpieczeństwo transakcji m.in. poprzez ochronę kupujących i sprzedawców oraz narzędzia ograniczające ryzyko nadużyć, co ma szczególne znaczenie dla osób, które jako barierę uznają ryzyko i niepewność związane ze startem. Co istotne, model działania eBay odpowiada kierunkowi wskazywanemu przez respondentów w obszarze zrównoważonego rozwoju: platforma sprzyja sprzedaży rzeczy używanych i odnowionych, wspierając podejście oparte na ponownym wykorzystaniu produktów i wydłużaniu ich cyklu życia.