- Jak podaje strona Mayo Clinic, początkowe chodzenie na palcach u dziecka to zupełnie naturalny nawyk podczas testowania własnej równowagi
- Według informacji od American Academy of Orthopaedic Surgeons, większość maluchów zaczyna stawiać całe stopy na podłodze tuż przed swoimi drugimi urodzinami
- Trudności z samodzielnym wstaniem z podłogi bez użycia rąk to wyraźny sygnał na to, że ten nawyk wymaga wizyty u fizjoterapeuty
- Zbyt krótkie ścięgno Achillesa bywa rzadką przyczyną fizycznego blokowania pięty dziecka przed swobodnym dotknięciem podłogi
Dlaczego dziecko chodzi na palcach? Poznaj główne powody
Widok malucha, który drepcze po domu na paluszkach, jest bardzo częsty u dzieci stawiających swoje pierwsze kroki. To zupełnie normalny etap, który na początku wygląda uroczo, a dla samego dziecka jest po prostu nowym sposobem odkrywania świata. Wiele maluchów sprawdza w ten sposób swoje możliwości ruchowe i testuje utrzymywanie równowagi na dwóch nogach.
Jak możemy przeczytać na stronie Mayo Clinic, takie zachowanie to z reguły zwykły nawyk, który rozwija się w trakcie nauki chodzenia. Dziecko dopiero oswaja się ze swoim ciałem i uczy się, jak prawidłowo przenosić ciężar z pięty na palce. Z czasem ten dziwny sposób poruszania się powinien samoistnie ustąpić, gdy tylko maluch poczuje się dużo pewniej na własnych nóżkach.
Kiedy maluch przestaje chodzić na paluszkach? Ważna granica
Zastanawiasz się pewnie, do kiedy taki styl poruszania się jest w pełni naturalny dla rozwoju dziecka. Według informacji podanych przez American Academy of Orthopaedic Surgeons, większość dzieci wyrasta z tego nawyku w okolicach swoich drugich urodzin. Wtedy to zaczynają stawiać stopy na podłodze w całkowicie zwyczajny sposób, czyli płynnie przetaczając je od pięty do palców. Do tego czasu naprawdę nie ma większych powodów do niepokoju, jeśli twój szkrab od czasu do czasu biega na palcach podczas zabawy na dywanie. Jeśli jednak po ukończeniu dwóch lat maluch nadal uparcie nie chce stawiać całych stóp na ziemi, dobrze jest zacząć się temu trochę uważniej przyglądać.
Chodzenie na palcach u dziecka. Kiedy iść do fizjoterapeuty?
Czasami przedłużające się chodzenie na paluszkach wymaga oceny kogoś, kto dobrze zna się na rozwoju ruchowym dzieci. Zgodnie z wytycznymi brytyjskiej służby zdrowia (NHS), warto rozważyć wizytę u fizjoterapeuty, jeśli zauważysz u swojego dziecka następujące zachowania:
- chodzi w ten sposób ciągle, a nie tylko sporadycznie podczas wesołej zabawy
- ma już ponad dwa lata i widać, że ma problemy ze wstaniem z podłogi bez pomocy rąk
- nie potrafi kucnąć lub stać z piętami płasko opartymi o ziemię (co może sugerować bardzo napięte mięśnie łydek)
- stawia kroki niesymetrycznie, na przykład staje na paluszkach tylko u jednej nogi
- sposób układania stopy utrudnia lub wręcz uniemożliwia włożenie zwykłych butów
Jeśli widzisz u swojego dziecka którekolwiek z tych zachowań, dobrym pomysłem może być skonsultowanie tego na spokojnie z fizjoterapeutą. Wczesna ocena pomoże wykluczyć ewentualne problemy i podpowie ci, jak możesz mądrze wspierać rozwój ruchowy twojej pociechy każdego dnia.
Rzadsze przyczyny chodzenia na palcach. Co warto wiedzieć
W zdecydowanej większości przypadków ciągłe bieganie na paluszkach to tylko niewinny nawyk, ale w rzadkich sytuacjach może to być sygnał, że dziecko potrzebuje dodatkowego wsparcia. Czasami wynika to wprost z budowy nóżek, a niekiedy powodem jest nieco inne działanie układu nerwowego malucha. W takich momentach dziecko fizycznie nie jest w stanie opuścić pięty na ziemię lub zrobienie tego przychodzi mu z ogromnym trudem.
Strona Mayo Clinic podaje, że w rzadkich przypadkach powodem bywa po prostu zbyt krótkie ścięgno Achillesa, które od strony mechanicznej blokuje pięcie swobodny kontakt z podłożem. Inne rzadkie przyczyny to chociażby osłabienie mięśni (czyli dystrofia mięśniowa), dziecięce porażenie mózgowe czy też bycie w spektrum autyzmu. U dzieci w spektrum chodzenie na palcach bywa powiązane z inną wrażliwością na bodźce docierające z otoczenia, co bezpośrednio wpływa na ich codzienne zachowanie i sposób poruszania się po świecie.
Źródła:
Mayo Clinic — “Toe walking in children - Symptoms & causes”
American Academy of Orthopaedic Surgeons (AAOS) – OrthoInfo: “Toe Walking”
Kent Community Health NHS Foundation Trust – “Gait anomalies”