Nauka ma również kobiece twarze. Zobacz wystawę na Placu Bankowym

Wybitne polskie naukowczynie w centrum uwagi

Przed Mazowieckim Urzędem Wojewódzkim ustawiono plansze prezentujące badaczki z całego kraju. Kobiety reprezentują szerokie spektrum dyscyplin, w tym chemię, biotechnologię, medycynę, onkologię, radioterapię, mikrobiologię, immunologię i neurobiologię. Ich praca skupia się na opracowywaniu nowych terapii nowotworowych, szczepionek, metod diagnostycznych, a także na badaniach nad chorobami neurodegeneracyjnymi i bardziej ekologicznymi procesami chemicznymi.

Każda z przedstawionych badaczek to inna historia, odmienna specjalizacja i unikalny dorobek, jednak łączy je pasja do nauki. Wystawę oficjalnie zainaugurowano 4 września 2026 r. Ma ona na celu nie tylko przybliżenie sylwetek i sukcesów konkretnych kobiet, ale również podkreślenie różnorodności dziedzin, w których są aktywne. To inicjatywa, dzięki której naukowczynie stają się bardziej widoczne dla szerszej publiczności jako uznane ekspertki i autorki przełomowych odkryć.

Na ekspozycji zaprezentowano sylwetki: mgr inż. Barbary Fabjanowicz, dr inż. Anety Magiery, lek. Zuzanny Nowickiej-Kaszkowiak, mgr inż. Aleksandry Rudzkiej, dr hab. inż. Anny Jarząb, dr hab. Katarzyny Majzner, dr hab. Aleksandry Milewskiej oraz dr Lidii Wróbel.

Obecność kobiet w nauce a ich społeczna widoczność

Badanie "Kobiety w świecie nauki. Widoczność ma znaczenie" ukazuje, jak bardzo potrzebujemy promować osiągnięcia badaczek. Ankieta, przeprowadzona przez organizatorów programu L’Oréal-UNESCO oraz SW Research wśród mieszkańców Mazowsza, weryfikowała, jak Polacy postrzegają kobiety zajmujące się nauką. Badano, czy uznają je za kompetentne, widoczne i czy ich autorytet jest traktowany na równi z męskim.

Z analizy zebranych odpowiedzi wynika, że pomiędzy deklarowaną wiarą w równe szanse a rzeczywistym obrazem nauki w społeczeństwie wciąż istnieje znaczny dysonans.

Wśród najczęściej wymienianych autorytetów naukowych przez osoby z województwa mazowieckiego nie pojawiła się ani jedna kobieta, a ponadto aż 72% ankietowanych nie potrafiło podać nazwiska żadnego współczesnego naukowca.

Te dane świadczą o tym, że świat nauki nadal cierpi na brak rozpoznawalnych postaci, a w świadomości społecznej dominują przede wszystkim mężczyźni.

Deklarowane kompetencje kontra społeczne skojarzenia

Zdecydowana większość ankietowanych mieszkańców województwa mazowieckiego – 65,9% – twierdzi, że kobiety mają równe szanse na osiągnięcie sukcesu w nauce co mężczyźni.

Jednak, gdy badani mieli wskazać konkretne dziedziny, w których kobiety się sprawdzają, wyniki okazały się mniej optymistyczne.

Jedynie 21% osób uznało naukę za odpowiednią dla kobiet, podczas gdy częściej wymieniano kulturę i sztukę (44,8%), sprawy społeczne (38,1%) oraz języki obce (29%).

Wyniki te pokazują, że choć wiele osób opowiada się za równością płci, w ich świadomości wciąż zakorzenione są stereotypy dotyczące ról społecznych obu płci.

W dniu inauguracji wystawy odbyła się debata, podczas której zaprezentowano wyniki wspomnianego badania. W rozmowie uczestniczyli m.in. wojewoda Mariusz Frankowski, Barbara Stępień (Dyrektorka Komunikacji Korporacyjnej L’Oréal Polska i Kraje Bałtyckie) oraz dr inż. Aneta Magiera. Prowadzona przez Agnieszkę Filipiak dyskusja skupiała się na konieczności promocji kobiecych autorytetów, ich osiągnięć oraz walki ze stereotypami. Paneliści zwrócili też uwagę na ważną rolę środowiska biznesowego we wspieraniu rozwoju karier naukowych kobiet.

- Badanie pokazuje, że wyzwaniem nie jest dziś wyłącznie przekonanie społeczeństwa o równych kompetencjach kobiet i mężczyzn. Równie ważna jest widoczność naukowczyń i ich osiągnięć. Dlatego potrzebujemy ich obecności w debacie publicznej. Nauka nie powinna być anonimowa. Jeśli chcemy inspirować kolejne pokolenia, musimy pokazywać konkretne badaczki, ich osiągnięcia i realny wpływ ich pracy na nasze życie. Takie inicjatywy sprawiają, że nauka wychodzi z laboratoriów i staje się widoczna. Ta widoczność tworzy autorytety, a autorytety inspirują kolejne pokolenia - mówi Mariusz Frankowski, Wojewoda Mazowiecki.

Wystawa na Placu Bankowym. Przyjdź i zobacz sam!

Prezentowana wystawa to jedna z form działania na rzecz poprawy widoczności badaczek w naszym kraju. Ekspozycja pozwala bliżej poznać wybitne polskie naukowczynie, dziedziny, którymi się zajmują, oraz ich wkład w postęp w nauce.

Osoby zainteresowane ekspozycją mogą ją zobaczyć do 29 września przed Mazowieckim Urzędem Wojewódzkim, pod adresem Plac Bankowy 3/5.