Tworzył kultowe pióra, które znały pokolenia Polaków. Nie żyje prof. Józef Koszkul

2026-08-05 20:44

W wieku 86 lat odszedł prof. Józef Koszkul, wybitny specjalista od przetwórstwa tworzyw sztucznych i były prorektor Politechniki Częstochowskiej. Zanim w pełni poświęcił się nauce, pracował w Częstochowskich Zakładach Materiałów Biurowych. Jako główny technolog odegrał kluczową rolę w powstaniu słynnych na całą Polskę piór i długopisów Zenith.

Prof. Józef Koszkul w garniturze siedzi przy biurku z dokumentami. O śmierci naukowca przeczytasz na SE.
Autor: Józef Koszkul/ Facebook

Nie żyje wybitny naukowiec - Józef Koszkul

Politechnika Częstochowska przekazała smutną wiadomość o śmierci prof. Józefa Koszkula. Naukowiec, zasłużony wykładowca i wieloletni pracownik tej uczelni zmarł 1 sierpnia, mając 86 lat.

Przez dużą część swojego życia prof. Koszkul był silnie związany z tą uczelnią. Zajmował tam prestiżowe stanowiska, w tym dyrektora Instytutu Przetwórstwa Tworzyw Sztucznych i Zarządzania Produkcją, dziekana Wydziału Inżynierii Mechanicznej i Informatyki, a także prorektora odpowiedzialnego za rozwój i relacje międzynarodowe.

Profesor urodził się w 1938 roku w miejscowości Barcice nieopodal Nowego Sącza. Swoją edukację zaczynał w nowosądeckim Technikum Kolejowym, a później ukończył Wydział Budowy Maszyn na Politechnice Częstochowskiej. Tytuł profesorski zdobył w 2001 roku.

Karierę rozpoczynał jednak z dala od sal wykładowych, zdobywając cenne szlify w przemyśle. Jego pierwszym miejscem pracy były krakowskie Zakłady Budowy Maszyn i Aparatury, gdzie pełnił rolę konstruktora. Następnie, w latach 1964-1970, zawodowo związał się z Częstochowskimi Zakładami Materiałów Biurowych na stanowisku głównego technologa.

Twórca kultowych piór i długopisów Zenith

To właśnie w Częstochowie uczestniczył w projektowaniu słynnej serii piór i długopisów Zenith, które trwale zapisały się na kartach historii polskiego przemysłu. Tradycje częstochowskiego zakładu sięgają jeszcze czasów przedwojennych. W 1934 roku ruszyła tam Fabryka Wiecznych Piór „Omega”. Po wojnie fabryka przeszła nacjonalizację, a jej asortyment z czasem powiększył się o produkcję materiałów biurowych i piór.

Prof. Koszkul wspominał, że w latach 60. firma dążyła do podniesienia jakości swoich wyrobów. Zdecydowano się wtedy na sprowadzenie nowoczesnych maszyn i technologii prosto z Chin. Dzięki temu zakład zyskał możliwość tworzenia piór wzorowanych na konstrukcjach renomowanej marki Parker.

Jednym z najtrudniejszych zadań, z jakimi musiał zmierzyć się profesor, było stworzenie odpowiednich stalówek. W swoich wspomnieniach wracał do anegdoty o podróży do stolicy po niezbędne do produkcji złoto. Finalnie okazało się, że ten kruszec nie spełnia wymagań jakościowych, co skłoniło zespół do zastosowania w produkcji stali nierdzewnej.

Jego zespół opracował również nowatorską metodę cięcia stalówek z irydową kulką na końcówce. Rozwiązanie to zostało oficjalnie opatentowane w 1967 roku.

Wielkim sukcesem okazały się również długopisy Zenith, których budowa nawiązywała do zagranicznych hitów. Największą sławę przyniósł firmie model Zenith 7 – rozpoznawalny dzięki swojej ośmiokątnej górnej obudowie. Pierwsza sztuka tego kultowego długopisu ujrzała światło dzienne w 1971 roku.

Gdy profesor Koszkul zakończył pracę w sektorze przemysłowym, skupił się na swojej ścieżce naukowej. Pracował m.in. w Instytucie Przemysłu Drobnego i Rzemiosła, a także w Ośrodku Badawczo-Rozwojowym Artykułów Powszechnego Użytku. Od 1976 roku zasilał szeregi Politechniki Częstochowskiej, doprowadzając tam do powstania Katedry Przetwórstwa Tworzyw Sztucznych i Zarządzania Produkcją.

To oni odeszli w minionych miesiącach:

Nie tylko twórca długopisów Zenith - wybitny polski naukowiec

Dorobek naukowy profesora imponuje: napisał i współtworzył ponad 200 publikacji, wydał 14 książek i był twórcą 10 patentów. Chętnie angażował się w inicjatywy społeczne oraz zawodowe. Od 1972 roku był szefem częstochowskiego oddziału Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Mechaników Polskich (SIMP), a także jednym z założycieli Polskiego Towarzystwa Materiałów Kompozytowych.

Jego ogromny wkład w naukę i życie społeczne doceniono licznymi odznaczeniami, wśród których znalazły się m.in. Złoty Krzyż Zasługi, Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski oraz Medal Komisji Edukacji Narodowej.

Odszedł prof. Józef Koszkul, którego będziemy wspominać nie tylko jako szanowanego badacza i znakomitego wykładowcę, lecz także jako osobę, która współtworzyła produkt doskonale znany milionom Polaków.

Player otwiera się w nowej karcie przeglądarki