Jak rozmawiać z dzieckiem o śmierci? Szczere odpowiedzi pomogą maluchowi oswoić stratę

• Jak podaje portal Nationwide Children’s Hospital, używanie zwrotów o zasypianiu często wywołuje u kilkulatka potworny lęk przed pójściem do łóżka
• Proste i szczere wytłumaczenie, że ciało bliskiej osoby po prostu przestało działać, to najlepszy sposób na to, jak rozmawiać z dzieckiem o śmierci
• Liczne badania potwierdzają, że dzieci w wieku wczesnoszkolnym rozumieją świat bardzo dosłownie i gubią się w gąszczu zawiłych metafor
• Wspólne zrobienie pudełka wspomnień lub narysowanie ładnego obrazka to naturalne metody, które bezbłędnie pomagają maluchowi oswoić stratę

Jak rozmawiać z dzieckiem o śmierci? Unikaj tych zwrotów

Kiedy umiera ktoś z rodziny albo odchodzi nasz domowy zwierzak, często odruchowo szukamy łagodnych słów, żeby oszczędzić maluchowi smutku. Mówimy wtedy, że dziadek zasnął na zawsze, albo że piesek poszedł do lepszego miejsca i wyruszył w długą podróż. Nam wydaje się to bardzo delikatne i mądre, ale w rzeczywistości wprowadza tylko spory mętlik w głowie kilkulatka.

Dzieci w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym (zazwyczaj od około 5 do 10 lat) rozumieją świat bardzo dosłownie. Jak możemy przeczytać na stronie Nationwide Children’s Hospital, używanie zwrotów o zasypianiu może sprawić, że maluch zacznie potwornie bać się kłaść wieczorem do łóżka. O wiele lepiej jest wyjaśnić to w prosty i szczery sposób, tłumacząc, że ciało tej osoby po prostu przestało działać i dlatego już jej nie zobaczymy.

Dziecko pyta, czy my też umrzemy. Co warto odpowiedzieć?

Kiedy zaczynamy tłumaczyć, że wszystko co żyje kiedyś umiera, nasza pociecha może poczuć strach i zapytać wprost o to, czy my też umrzemy. Dobrym pomysłem może być wtedy zachowanie spokoju i szczera rozmowa, w której zapewnimy dziecko, że nasze ciało jest zdrowe i dbamy o siebie każdego dnia. Warto dodać, że planujemy być z nim jeszcze przez bardzo długi czas i po prostu się nim opiekować. Choć w końcu my też kiedyś umrzemy, to na ten moment nie ma powodów do strachu, a w razie smutku zawsze jesteśmy obok, żeby o tym porozmawiać. Najważniejsze to po prostu uważnie słuchać swojego dziecka, zamiast na siłę szukać gładkich słówek i wymyślać bajki.

Pożegnanie i żałoba u malucha. Jak wspólnie oswoić stratę?

Pamięć o babci, dziadku czy ukochanym psie to ważny element oswajania się ze stratą, dlatego warto podsunąć maluchowi kilka prostych sposobów na wyrażenie swoich emocji:

• narysowanie obrazka lub zrobienie kolażu ze zdjęciami, które przypominają najfajniejsze wspólne chwile
• przygotowanie domowego pudełka wspomnień, do którego wrzucicie pamiątki lub opiszecie ulubione zabawy
• danie przestrzeni na łzy, złość i ciągłe zadawanie tych samych pytań (odpowiadajcie prosto i tylko na to, o co pyta maluch)
• wspólny udział w rodzinnym pożegnaniu, ale bez zmuszania dziecka do pójścia na cmentarz czy podchodzenia do samej trumny

Tego typu proste kroki dają ogromne poczucie bezpieczeństwa i pomagają na spokojnie poukładać sobie w głowie tę zupełnie nową sytuację. Pamiętaj, że twoja cierpliwość i zwykła obecność znaczą dla dziecka o wiele więcej, niż najbardziej szczegółowe medyczne tłumaczenia.

Źródła:

Nationwide Children’s Hospital — 700 Children’s® – A Blog by Pediatric Experts, “How to Talk with Children About Death”

Children’s Hospital Colorado — “How to Talk to Kids About Death”

Cleveland Clinic — “Understanding Death, Grief & Mourning Resources Manual”

HealthyChildren.org (American Academy of Pediatrics) — “How Children Understand Death: What to Say When a Loved One Dies”