Na tle 48 państw UE - Polska jest jednym z krajów o najwyższej liczbie zachorowań na raka szyjki macicy. Choć w Polsce od czerwca 2023 r. realizowane są bezpłatne szczepienia przeciwko HPV, obecnie zarówno w POZ, jak i w szkołach podstawowych, to wyszczepialność wciąż jest zbyt niska. Dlaczego?
Profilaktyka pierwotna i wtórna
Nasz kraj ma bardzo dobre podstawy w zakresie profilaktyki pierwotnej i wtórnej – tak wynika z „Atlasu Profilaktyki Zakażeń HPV w Europie 2025”, zestawienia oceniającego profilaktykę zakażeń HPV w 48 europejskich krajach. W Polsce dostępny jest:
- program bezpłatnych szczepień przeciwko HPV dla chłopców i dziewcząt,
- rejestr szczepień HPV,
- bezpłatny program badań przesiewowych (cytologia, darmowe testy HPV HR dla kobiet w wieku 26-54 lata).
Niska wyszczepialność
Jesteśmy też najwyżej oceniani w obszarze informacji online na temat HPV, badań i dostępu do szczepień. Wskaźniki screeningu też są zadowalające. To, nad czym musimy jeszcze popracować, to wyszczepialność.
Największa wyszczepialność przeciwko HPV jest obserwowana m.in. Szwecji, Portugalii i Danii, a najniższa w krajach Europy Wschodniej. Polska, obok takich krajów jak Francja, Austria czy Bułgaria cechuje się niskim poziomem zaszczepienia przeciwka HPV.
Skąd ten opór?
Zdecydowana większość respondentów, w tym rodziców uważa, że szczepienia w szkołach to dobry pomysł. Jednak pewien odsetek osób (16 proc.) się z tym nie zgadza. Opór przed szczepieniami wynika m.in. z obaw związanych z bezpieczeństwem szczepień (tak deklaruje ponad 40 proc. respondentów) oraz niedostatecznego informowania na ten temat (38 proc.). Ponad połowa badanych Polaków chce rozszerzenia programu szczepień do 18. r.ż. i realizację szczepień w szkołach średnich.
„TAK” dla obowiązkowych szczepień
Z tym, że szczepienia przeciwko HPV powinny być obowiązkowe, zgadza się ok. 43 proc. respondentów i prawie 40 proc. rodziców. Wśród osób, które są temu przeciwne – większy odsetek stanowią rodzice (ok. 35 proc.) niż ogół badanych (30 proc.). Jednak eksperci podkreślają, że aby zmniejszyć liczbę zachorowań na nowotwory HPV-zależne konieczne jest zwiększenie wyszczepialności. Ten cel mógłby być zrealizowany właśnie dzięki wprowadzeniu obowiązkowych szczepień przeciwko HPV.
*Dane pochodzą z badania „Polki i Polacy o szczepieniach przeciw HPV” przeprowadzonego przez Instytut Praw Pacjenta i Edukacji Zdrowotnej, w ramach Forum na rzecz Eliminacji
Podcasty
Playlisty tematyczne
