We wtorek (10 listopada) w bytomskim Sądzie Rejonowym zakończył się proces dwóch młodych patostreamerów. Marcin F., znany jako „Kawiaq”, oraz jego kolega Bartłomiej K., używający w sieci pseudonimu „Tucznik”, są oskarżeni m.in. o znęcanie się nad dziewczynami, rozpowszechnianie nagiego wizerunku jednej z nich oraz przestępstwa o charakterze seksualnym. Wszystko to miało dziać się na oczach tysięcy internautów.
Podczas ostatniej rozprawy wszystkie strony wygłosiły mowy końcowe. Marcin F. i Bartłomiej K. tym razem jak mogli unikali dziennikarskich kamer i aparatów. Ich dawna pewność siebie gdzieś uleciała. Dość powiedzieć, że „Kawiaq” rozpłakał się, kiedy usłyszał, że prokurator zażądała dla niego kary więzienia bez zawieszenia. Jeszcze niedawno obaj zabiegali o uwagę tysięcy internautów. Teraz wyraźnie nie chcieli być w centrum zainteresowania.
Dziewczyny miały być sposobem na internetową sławę
Trzy lata temu, w listopadzie 2023 roku, obaj mężczyźni przeprowadzili dwie transmisje w internecie. Oglądały je nawet dziesiątki tysięcy widzów. A co się działo podczas tych transmisji? Przypomniała o tym w swojej mowie końcowej prokurator Dorota Nowak.
– Zachowania oskarżonych, wyczerpujące znamiona przestępstw, transmitowane były nieograniczonej liczbie osób za pośrednictwem internetu. Jak wyjaśnili oskarżeni, po to, by zdobyć popularność. Takie zachowanie, jak wszyscy wiemy, jest określane mianem patostreamingu – mówiła prokurator.
Jak podkreślała, nie chodziło wyłącznie o łamanie prawa. Oskarżeni mieli również przekroczyć podstawowe normy społeczne, wykorzystując krzywdę innych ludzi do zdobywania popularności.
Według oskarżycielki nie był to przypadkowy wybryk. Wszystko miało zostać przygotowane z wyprzedzeniem, a celem było zdobycie jak największej oglądalności.
– Oskarżeni działali w sposób przemyślany, zaplanowali przebieg zdarzeń po to, by osiągnąć jak największą oglądalność. W tym celu oskarżeni wynajęli mieszkanie, zorganizowali sprzęt do transmisji, kupili alkohol i można powiedzieć, niejako zwabili pokrzywdzoną do mieszkania. Oskarżeni doskonale orientowali się w regułach, jakie rządzą w świecie cyfrowym, mieli również świadomość tego, co robią i wiedzieli, jakie konsekwencje dla pokrzywdzonych wywołuje ich działanie – przekonywała Dorota Nowak.
To, co według prokuratury wydarzyło się później, jest szczególnie wstrząsające.
– Doprowadzili pokrzywdzoną do stanu bezradności poprzez upojenie alkoholem. Gdy była niezdolna do obrony i podjęcia racjonalnej decyzji, naruszyli jej godność i intymność – mówiła prokurator.
Jak relacjonowała, oskarżeni mieli nagrywać i publikować w sieci poniżające zachowania wobec dziewczyny, szydzić z niej, popychać ją i wyśmiewać.
– Traktowali pokrzywdzoną nie jak człowieka, ale jak przedmiot, który służy im do zdobywania kolejnych zasięgów – podkreślała prokurator.
Na tym jednak koszmar się nie skończył. Następnego dnia mężczyźni mieli kontynuować swój proceder. Zorganizowali kolejną imprezę i kolejną transmisję, tym razem na terenie Gliwic.
– Na to spotkanie zaprosili kolejną pokrzywdzoną. Również w trakcie tego spotkania spożywali alkohol, byli opryskliwi i wulgarni w stosunku do pokrzywdzonej. W pewnym momencie Bartłomiej K. uderzył pokrzywdzoną szklaną butelką w głowę, powodując rozcięcie łuku brwiowego i obfity krwotok – przypominała prokurator Nowak.
Po tych dwóch transmisjach „Kawiaqowi” i „Tucznikowi” zaczął palić się grunt pod nogami. Obaj wyjechali do Egiptu za pieniądze zarobione na swoich internetowych wyczynach. Gdy wrócili do Polski, zostali zatrzymani przez policję i trafili na 14 miesięcy do tymczasowego aresztu.
Ich proces ruszył w maju 2025 roku. Odpowiadali z wolnej stopy. Obaj nie przyznali się do winy. Postępowanie było częściowo niejawne ze względu na konieczność ochrony pokrzywdzonych nastolatek.
„Człowiek stał się dla nich jedynie rekwizytem”
Zdaniem prokuratury zachowanie Marcina F. i Bartłomieja K. było wyjątkowo podłe i wynikało z niskich pobudek. Nie dość, że mieli poniżać i krzywdzić dwie znajome dziewczyny, to jeszcze transmitowali swoje zachowania w internecie. Prokurator nie szczędziła oskarżonym gorzkich słów.
– Na ławie oskarżonych zasiadają młode wiekiem osoby, ale głęboko zdemoralizowane. Osoby, które transmitowały na żywo w internecie cierpienie, poniżenie, krzywdę ludzką tylko po to, by zdobyć popularność i sławę. Niestety w miejscu, gdzie powinna pojawić się dojrzałość, odpowiedzialność i zwykła ludzka wrażliwość, pojawiło się instrumentalne wykorzystanie drugiego człowieka, wyrachowanie, okrucieństwo i gotowość do poświęcenia ludzkiej godności dla uzyskania internetowej sławy, wirtualnych zasięgów – mówiła prokurator.
Dorota Nowak podkreślała, że młody wiek oskarżonych nie może usprawiedliwiać ich zachowania. Jej zdaniem obaj byli przekonani o własnej bezkarności, a każdy kolejny internetowy sukces tylko ich w tym utwierdzał.
– Wyrządzanie krzywdy innym, niszczenie cudzego mienia, przekraczanie granic prawa i norm społecznych to był sposób oskarżonych na zdobywanie popularności. Każda transmisja z wyrządzonej komuś krzywdy przynosiła lajki, wyświetlenia i wirtualne zasięgi. Oskarżeni wyrobili sobie przekonanie o własnej bezkarności. Uznali, że skoro cudza krzywda, cierpienie i destrukcja klikają się najlepiej, to można posuwać się dalej. Człowiek stał się dla nich jedynie rekwizytem do kolejnego nagrania – argumentowała Dorota Nowak.
Prokurator podkreślała również, że wyrok w tej sprawie powinien być przestrogą dla innych osób, które próbują zdobywać internetową popularność kosztem ludzkiego cierpienia.
– Wyrok w tej sprawie musi stanowić jasny i jednoznaczny sygnał dla całego społeczeństwa, że internet nie jest obszarem wyjętym spod prawa, a ludzka godność i zdrowie nie są jedynie przedmiotami wykorzystywanymi w transmisji. Internet nie zdejmuje z nikogo odpowiedzialności karnej, a przemoc i żerowanie na ludzkiej krzywdzie spotykają się ze stanowczą reakcją ze strony organów ścigania i wymiaru sprawiedliwości – przekonywała.
Na koniec wniosła o uznanie obu patostreamerów za winnych. Dla Bartłomieja K. zażądała kary łącznej 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności, a dla Marcina F. – 3 lat więzienia. W obu przypadkach chodzi o bezwzględne kary pozbawienia wolności.
Obrońca „Tucznika”: „Padł ofiarą takiej iluzji”
Obrońca Bartłomieja K., mec. Paweł Larisch, podkreślał, że jego klient był podczas tych wydarzeń bardzo młodym i niedojrzałym człowiekiem.
– Kodeks karny objął mojego klienta niejako dwa miesiące po skończeniu przez niego 18. roku życia. Świadczy to o tym, że mój klient nie był jeszcze człowiekiem emocjonalnie dorosłym i to potwierdzają opinie biegłych – zaczął mecenas Larisch.
Adwokat przekonywał, że jego klient pragnął internetowej sławy, ale nie przewidział konsekwencji swojego zachowania. Zwracał też uwagę na rolę mediów, które z jednej strony potępiają patologiczne zachowania, a z drugiej potrafią promować osoby mające za sobą konflikty z prawem.
– Ktoś to chce oglądać i mój klient, Bartłomiej K., myślę, że padł ofiarą takiej iluzji, że sławę można zdobyć obojętnie jak. Chciał tej sławy. Nie neguję tego, ale myślę, że swoim postępowaniem nie zamierzał wywołać tak wielkiego efektu – przekonywał mec. Paweł Larisch.
Obrońca podkreślił też, że podczas procesu nie ustalono jednoznacznie, który z oskarżonych udostępnił patotransmisje w internecie. Zwrócił uwagę, że Bartłomiej K. nie był pomysłodawcą obu transmisji. Dodał również, że uczestniczki spotkań nie były zmuszane do spożywania alkoholu.
Na koniec mec. Larisch poprosił o uniewinnienie Bartłomieja K. od części zarzutów, a w pozostałych punktach oskarżenia o sprawiedliwy wyrok, najlepiej z zawieszeniem wykonania kary.
– Mój klient miał ponad rok czasu na przemyślenie swoich zachowań, odbywając w toku tej sprawy środek zapobiegawczy w postaci aresztu i myślę, że ten środek tak długo utrzymywany wywarł odpowiednie skutki na zachowanie mojego klienta – zaznaczył obrońca „Tucznika”.
Sam Bartłomiej K. powiedział tylko jedno zdanie:
– Chciałem przeprosić za swoje zachowanie i poprosić o sprawiedliwy wyrok.
Obrończyni „Kawiaqa” domaga się uniewinnienia
Z kolei broniąca Marcina F. mec. Anna Czajkowska wnioskowała o uniewinnienie go od wszystkich zarzucanych mu czynów. Podkreślała, że emocje, jakie budzą nagrania, nie mogą zastępować dowodów.
– Wysoki sądzie, niniejsza sprawa z uwagi na swój charakter i towarzyszące jej zainteresowanie mediów niewątpliwie budzi silne emocje społeczne. Zabezpieczone w toku postępowania materiały wideo mogą wywołać dezaprobatę, nawet uczucie niesmaku czy oburzenie – mówiła mec. Czajkowska.
Jak przekonywała, sąd nie ma oceniać całego zjawiska patostreamingu, ale konkretne zachowania jej klienta. Zaznaczała, że moralne potępienie jakiegoś postępowania nie oznacza automatycznie, że doszło do przestępstwa.
– Istotne jest, że nie każde zachowanie naganne moralnie jest zachowaniem przestępnym. Nie każda też sytuacja budząca społeczne oburzenie uzasadnia odpowiedzialność karną – podkreślała.
Zdaniem obrończyni kluczowe jest ustalenie, czy materiał dowodowy pozwala ponad wszelką wątpliwość przypisać Marcinowi F. winę w zakresie poszczególnych zarzutów. Przestrzegała przed wydawaniem wyroku pod wpływem społecznego oburzenia.
– W procesie karnym emocje nie mogą zastępować dowodów, nie mogą być też dyrektywą oceny tych dowodów. Społeczna dezaprobata nie może zastępować ustaleń faktycznych – argumentowała mec. Czajkowska.
„Nie chciałbym już nigdy iść do więzienia”. „Kawiaq” płakał przed sądem
Na koniec głos zabrał również Marcin F. Im dłużej mówił, tym bardziej płakał. Dawny internetowy prowokator nie przypominał człowieka, który przed trzema laty zabiegał o rozgłos za wszelką cenę. Opowiadał o pobycie w areszcie, przemocy, której miał tam doświadczać, i strachu przed powrotem za kraty.
– Bardzo mi jest przykro za to, że taka sytuacja miała miejsce. Bardzo tej sytuacji żałuję i jestem po prostu teraz zawstydzony tym, co kiedyś się wydarzyło. Bardzo współczuję tym dziewczynom i jest mi naprawdę bardzo przykro – mówił Marcin F.
Potem zaczął opowiadać o tym, co sam przeżył za kratami. Jego słowa były dramatyczne.
– W areszcie było bardzo dużo przemocy i psychicznej, i fizycznej. Byłem sam w celi, chciałem popełnić samobójstwo. To jest bardzo straszne miejsce i nie chciałbym tam już w ogóle wracać. Nie chciałbym już nigdy iść do więzienia – mówił „Kawiaq”.
Przekonywał, że pobyt za kratami całkowicie go odmienił. Zapewniał, że zrozumiał swoje błędy i nie zamierza już wracać do dawnych zachowań. Twierdził nawet, że teraz sam reaguje na przestępstwa i w tym roku zatrzymał dwóch pijanych kierowców.
– Chciałem bardzo też prosić sąd o łagodny wyrok oraz o przeanalizowanie tego wszystkiego, bo ja mam wrażenie, że nie wszystko, co mówi oskarżyciel publiczny, jest w dowodach – prosił Marcin F.
Czy jego łzy i zapewnienia o przemianie przekonają sąd? Czy obaj patostreamerzy ponownie trafią za kraty? Sąd odroczył ogłoszenie wyroku do 24 listopada.
Podcasty
Playlisty tematyczne
