- Dane GUS z końca 2024 roku ujawniają, że już prawie 900 tysięcy emerytów aktywnie dorabia do świadczenia
- Kluczowe dla utrzymania świadczenia jest pilnowanie limitów dorabiania do emerytury, które zmienią się od 1 marca 2026 roku
- Analiza rynku pracy wskazuje, że rządowe dopłaty ułatwiają znalezienie lekkiej pracy dla seniora w kulturze
- Osiągnięcie powszechnego wieku emerytalnego pozwala na dodatkowe zarobki bez żadnych ograniczeń dochodowych
Prawie 900 tysięcy emerytów w Polsce pracuje. Skąd bierze się ten trend?
Dane Głównego Urzędu Statystycznego z grudnia 2024 roku nie pozostawiają złudzeń. Już 872,6 tysiąca osób, czyli niemal 14% wszystkich emerytów w Polsce, aktywnie dorabia do swojego świadczenia. To wzrost o ponad połowę w ciągu niecałej dekady, co pokazuje skalę tego zjawiska. Co więcej, latem 2025 roku padł pewien rekord – po raz pierwszy w historii Polski liczba pracujących seniorów (60+) przewyższyła liczbę młodych pracowników do 25. roku życia.
Skąd ta zmiana? Oczywiście, ważnym motorem jest chęć podreperowania domowego budżetu, ale to nie wszystko. Seniorzy szukają też satysfakcji i kontaktu z ludźmi, a pracodawcy coraz chętniej otwierają się na ich bezcenne doświadczenie. Szczególnie atrakcyjna wydaje się praca sezonowa w okresie zimowym, która często nie wymaga dużego wysiłku fizycznego. To idealna okazja do znalezienia lekkiego zajęcia w miejscach takich jak teatry, muzea czy domy kultury.
Lekka praca w kulturze dla seniora. Na czym polega i ile można zarobić?
Instytucje kultury, które szczególnie tętnią życiem zimą, coraz częściej poszukują pracowników do lekkich zadań, idealnych dla osób szukających dodatkowego zajęcia po 60. roku życia. Mowa tu głównie o obsłudze widza, czyli o pracy w szatni, sprawdzaniu biletów czy udzielaniu informacji. Dla przykładu, Teatr im. Wojciecha Bogusławskiego w Kaliszu niedawno oferował stanowisko biletera ze stawką 31,40 zł brutto za godzinę i elastycznym grafikiem. Zainteresowanie seniorów kulturą potwierdzają też liczby. W akcji "Weekend Seniora z Kulturą" w 2025 roku, jak informowało Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego, wzięło udział aż 60 tysięcy osób, co jest pięknym dowodem na to, że takie miejsca pracy to naturalne i przyjazne środowisko dla osób starszych.
Jak rządowe dopłaty ułatwiają seniorom znalezienie pracy w kulturze?
Od czerwca 2025 roku instytucje takie jak teatry, muzea czy biblioteki mogą skorzystać ze specjalnego dofinansowania na zatrudnienie osób w wieku emerytalnym. Program obejmuje kobiety po 60. roku życia i mężczyzn, którzy ukończyli 65 lat. To ważny sygnał dla seniorów, którzy mogli mieć obawy, czy pracodawcy będą chcieli zawierać z nimi umowy. Teraz zatrudnienie doświadczonego pracownika stało się dla instytucji kultury po prostu bardziej opłacalne.
Jak to działa w praktyce? Pracodawca z sektora kultury może ubiegać się o zwrot części kosztów zatrudnienia seniora, a maksymalna kwota wsparcia sięga połowy minimalnego wynagrodzenia (obecnie to około 2403 zł miesięcznie). Co ciekawe, dofinansowanie jest przyznawane naprzemiennie – jeden miesiąc z dotacją, a kolejny bez. Taki mechanizm ma na celu zachęcenie do stabilniejszego i dłuższego zatrudniania seniorów.
Dorabianie do emerytury. Jakie są progi i kogo nie dotyczą ograniczenia?
Podejmując dodatkową pracę dla emeryta, kluczowe jest pilnowanie limitów przychodów, które zmieniają się co trzy miesiące. Pierwszy, bezpieczny próg, którego przekroczenie nie powoduje żadnych konsekwencji, to 70% przeciętnego wynagrodzenia (od 1 marca 2026 roku jest to kwota 6438,50 zł brutto). Jeśli zarobki przekroczą tę kwotę, ale nie będą wyższe niż 130% średniej pensji (czyli 11 957,20 zł brutto), świadczenie zostanie zmniejszone. Przekroczenie tego drugiego, wyższego progu, może już skutkować całkowitym zawieszeniem emerytury. Warto jednak pamiętać o bardzo ważnym wyjątku: osoby, które osiągnęły powszechny wiek emerytalny (60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn), mogą dorabiać bez żadnych ograniczeń.
Zerowy PIT dla seniora i obowiązki wobec ZUS. O czym musi pamiętać pracujący emeryt?
Każdy dorabiający emeryt ma obowiązek poinformować Zakład Ubezpieczeń Społecznych o podjęciu pracy i przewidywanych zarobkach. Co więcej, przepisy jasno określają, że najpóźniej do końca lutego każdego roku należy dostarczyć do ZUS zaświadczenie o sumie przychodów z poprzedniego roku kalendarzowego. Dzięki temu urzędnicy mogą zweryfikować, czy świadczenie było wypłacane w prawidłowej wysokości. Jak podają rządowe serwisy, warto również wiedzieć o dużej korzyści podatkowej, jaką jest ulga PIT-0 dla seniora, znana też jako zerowy PIT dla seniora. Dzięki niej osoby, które osiągnęły wiek emerytalny, ale nie pobierają świadczenia i kontynuują pracę, są zwolnione z podatku dochodowego.
11
Podcasty
Playlisty tematyczne
