Z górniczego zwałowiska w zieloną oazę. Znana hałda przejdzie metamorfozę za miliony

Górniczy symbol Rybnika zyska drugie życie

Hałda „Rymer” od dekad stanowiła nieodłączny element krajobrazu i pamiątkę po górniczych tradycjach Rybnika. Teraz jednak ten teren czeka całkowita transformacja. Samorząd uzyskał ponad 15 milionów złotych zewnętrznego wsparcia, dzięki czemu na pokopalnianym zwałowisku powstanie otwarta strefa przyrodniczo-edukacyjna wyposażona w trasy spacerowe, pawilon oraz miejsca widokowe. Inicjatywa ma być dowodem na to, że obszary poprzemysłowe z powodzeniem mogą służyć rekreacji, nauce i bliskiemu kontaktowi z przyrodą.

Władze Rybnika zdobyły ponad 15 mln zł w formie bezzwrotnej dotacji, pochodzącej z budżetu państwa oraz Funduszu Sprawiedliwej Transformacji. Realizacja całego przedsięwzięcia w systemie „zaprojektuj i wybuduj” została zaplanowana na lata 2027–2029.

Obiekt „Rymer” to jedna z najbardziej wyrazistych pozostałości po dawnej działalności kopalnianej w mieście. Góra odpadowa rosła sukcesywnie przez lata funkcjonowania zakładu wydobywczego, a jej obecny kształt, przypominający stożek, uformował się w latach sześćdziesiątych ubiegłego stulecia. Obecnie hałda to nie tylko widoczny znak w panoramie Rybnika, ale również istotny pomnik historii górnictwa na obszarze Górnego Śląska.

Nowe ścieżki, pawilon i relaks na łonie odradzającej się natury

Plan zagospodarowania przestrzennego opiera się na idei zachowania poprzemysłowego dziedzictwa, przy równoczesnym wyeksponowaniu imponującej przemiany środowiskowej. Z upływem czasu natura zaczęła przejmować zniszczony obszar, formując tam rzadki ekosystem. To właśnie przenikanie się przemysłowej przeszłości z naturalnymi zjawiskami przyrodniczymi będzie głównym założeniem całej rewitalizacji.

Kluczowym elementem kompleksu ma być trasa edukacyjna, która poprowadzi zwiedzających od samej podstawy aż na szczyt wzniesienia. Podczas spaceru turyści będą mogli zapoznać się z dziejami lokalnego górnictwa, etapami odradzania się roślinności oraz zabiegami mającymi na celu odnowę zdegradowanych terenów. Co ważne, ścieżka zostanie w pełni przystosowana do potrzeb osób z ograniczeniami ruchowymi.

Zadanie inwestycyjne obejmuje również sprzątnięcie terenu ze śmieci, nasadzenie nowej roślinności, pielęgnację istniejącego drzewostanu oraz walkę z gatunkami inwazyjnymi. Dodatkowo na obszarze pomiędzy hałdą a Parkiem Czempiela zaplanowano utworzenie zbiornika retencyjnego, który wspomoże lokalną gospodarkę wodną i przyczyni się do rozwoju bioróżnorodności.

U stóp dawnego zwałowiska przewidziano postawienie pawilonu dydaktycznego wyposażonego w toalety i pomieszczenia gospodarcze, a także wyznaczenie miejsc parkingowych i drogi dojazdowej. W planach jest również wykonanie nowych ciągów pieszych, schodów, ławek, tablic informacyjnych oraz oświetlenia. Niektóre sekcje zagospodarowanego terenu zyskają specjalną, nocną iluminację.

Najwyższy kościół na Śląsku znajduje się w Rybniku:

Czy hałda Rymer stanie się wzorem dla innych śląskich miast?

Gdy prace dobiegną końca, hałda „Rymer” ma szansę stać się jednym z najbardziej inspirujących przykładów zagospodarowania przestrzeni pogórniczej na mapie całego kraju. Teren, który niegdyś był wyłącznie symbolem uciążliwego przemysłu, otrzyma nowe przeznaczenie i będzie przyciągał zarówno lokalną społeczność, jak i osoby ciekawe historii oraz natury Śląska.

Zarządzanie tym ambitnym projektem powierzono Zarządowi Zieleni Miejskiej w Rybniku. W najbliższych miesiącach opracowana zostanie dokładna dokumentacja techniczna, gdyż zaprezentowane do tej pory grafiki mają formę wizji koncepcyjnej i wskazują jedynie potencjalny kierunek zmian, a nie ostateczny rezultat prac budowlanych.