- Mimo trwających debat o likwidacji, zmiana czasu w 2026 roku ponownie wpłynie na wiele aspektów naszego życia i gospodarki.
- Nocna zmiana z letniego na zimowy oznacza dłuższą pracę dla zatrudnionych i dodatkową godzinę podróży dla pasażerów.
- Sprawdź, dlaczego pociągi zatrzymają się na godzinę i jak to wpłynie na Twój rozkład jazdy, by uniknąć niespodzianek!
Zmiana czasu 2026. Nocne pociągi staną na godzinę
Zmiana czasu to temat, który regularnie wraca dwa razy do roku. Wiosną, gdy zmieniamy czas z zimowego na letni i jesienią, gdy następuje zmiana powrotna. Sam pomysł zmiany czasu jest bardzo stary i był powiązany z oszczędnościami prądu. Już w 1907 roku William Willett wydał broszurkę „The Waste of Daylight”, w której poruszył on temat oszczędności wynikających z przestawiania zegarków. Wskazał on, że przestawienie zegarów o 80 minut latem pozwoliłoby oszczędzić miliony funtów rocznie. Praktycznie zamiana czasu weszła w życie po I wojnie światowej. Dokładnie 30 kwietnia 1916 roku w Niemczech oraz Austro-Węgrzech przestawiono zegarki o godzinę do przodu. Analogicznie 1 października je cofnięto. W Polsce doszło do takiej sytuacji pierwszy raz w 1919 roku. W czasie II wojny światowej w naszym kraju zegarki przestawiono zgodnie z zasadami okupantów. Po zakończonej wojnie w Polsce zaczęto zmieniać czas od 1946 roku. Zmiana czasu na obecnych zasadach została wprowadzona w 1977 roku i trwa do dzisiaj. Już od dłuższego czasu wskazuje się, że w dzisiejszych czasach nie ma ona racji bytu. Oszczędności z tego tytułu są niewielkie, a lekarza cały czas podkreślają jej negatywny wpływ na nasz organizm. W Unii Europejskiej już lat trwają dyskusje na temat likwidacji czasu. Wciąż jednak nie osiągnięto w tym temacie porozumienia. Komisja Europejska opracowała kalendarium zmiany czasu przynajmniej do roku 2031.
Wiele osób nie zdaje sobie sprawy, że zmiana czasu to coś więcej niż ręczne cofnięcie zegarków. Zmiana godziny ma gigantyczny wpływ na gospodarkę i pracujące w nocy firmy. Wiele osób pracujących na nocnych zmianach musi się liczyć, że ich czas pracy potrwa dłużej. W przypadku zmiany czasu z letniego na zimowy dochodzi dodatkowa godzina. Według przepisów Kodeksu Pracy zmiana czasu wiąże się ze specyficznym rozliczeniem. Dodatkowa godzina powinna być traktowana jako praca nadliczbowa. Oznacza to, że pracownik powinien dostać na nią stosowne wynagrodzenie.
Zmiana czasu wpływa nie tylko na pracę, ale także na rozkład komunikacji. Dotyczy to zarówno nocnych autobusów, pociągów oraz samolotów. Szczególnie specyficzna sytuacja jest na kolei. Cześć nocnych pociągów musi zatrzymać się na godzinę na wybranej stacji. Wynika to z konieczności przestrzegania rozkładu. Jeżeli pociąg jechałby normalnie to byłby na stacjach godzinę wcześniej, a co za tym idzie, większość pasażerów nie dotarłaby na dworzec na czas. Oznacza to, że pasażerowie podróżujący nocnymi pociągami muszą liczyć się z dodatkową godziną podróży.
Jak zmiana czasu wpływa na nasz organizm?
Lekarze od lat alarmują, że zmiana czasu ma negatywny wpływ na zdrowie publiczne. Zaburza ona nasz naturalny rytm dobowy, czyli tzw. zegar biologiczny, co może prowadzić do problemów ze snem, obniżonej koncentracji, a nawet wzrostu ryzyka zawałów serca i udarów w pierwszych dniach po zmianie. Szczególnie wrażliwe są dzieci i osoby starsze, u których adaptacja do nowej godziny może trwać znacznie dłużej, wpływając na samopoczucie i ogólną wydajność organizmu.
Brak porozumienia w Unii Europejskiej w sprawie likwidacji zmiany czasu wynika z wielu czynników. Kraje członkowskie mają różne preferencje, te położone bardziej na południe często wolą czas letni na stałe ze względu na długie wieczory, podczas gdy północne państwa obawiają się zbyt ciemnych poranków zimą. Dodatkowo, istnieje obawa przed fragmentaryzacją jednolitego rynku i komplikacjami w transporcie czy komunikacji, jeśli sąsiadujące ze sobą kraje zdecydują się na różne strefy czasowe.